Examkin

Question

Difficulty: HardYargı Yetkisi, Mahkemelerin Bağımsızlığı ve Hakimlik Teminatı

Türk yargı sisteminde, hâkim ve savcıların görevlerini hiçbir baskı, telkin veya tavsiye altında kalmadan yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla 19821982 Anayasası ile çeşitli koruma mekanizmaları oluşturulmuştur. Bu doğrultuda, Anayasa'nın 139139. maddesinde düzenlenen "Hâkimlik ve savcılık teminatı" hükümleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi hâkim ve savcıların şahsi statülerini ve haklarını koruma altına alan bu "teminat" kapsamındaki unsurlardan biri değildir?

  1. A
    Meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan hüküm giymedikçe görevden uzaklaştırılamamaları veya azlolunamamaları
  2. B
    Kendileri istemedikçe Anayasa'da belirtilen yaştan önce emekliye ayrılamamaları
  3. C
    Bir mahkemenin veya kadronun kaldırılması sebebiyle aylık, ödenek ve diğer özlük haklarından yoksun kılınamamaları
  4. Adli ve idari yargı hâkim ve savcılarının, idari görevleri yönünden Adalet Bakanlığına bağlı olmalarıAnswer
  5. E
    Hâkimlerin ve savcıların 6565 yaşını bitirinceye kadar hizmet görebilme haklarının korunması

Answer

Adli ve idari yargı hâkim ve savcılarının, idari görevleri yönünden Adalet Bakanlığına bağlı olmaları
Doğru cevap olan ifade, 19821982 Anayasası'nın 140140. maddesinde yer alan ve yargı teşkilatının yürütme ile olan sınırlı idari bağını gösteren bir maddedir. 'Hâkimlik ve savcılık teminatı' ise bizzat hâkimin görev süresini, emekliliğini ve mali haklarını devletin müdahalesine karşı koruyan bir zırhtır (139139. Madde). Adalet Bakanlığına bağlılık bir koruma değil, bir denetim ilişkisidir.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 139139. maddesini analiz etme
Bu maddede üç temel teminat sayılmıştır: Azlolunamama, yaştan önce emekli edilememe ve kadro kalksa dahi mali hakların korunması.
Hangi unsurların 'teminat' kapsamında olduğunu belirlemek için temel kaynağa bakılmalıdır.
2
Anayasa'nın 140140. maddesi ile karşılaştırma yapma
Hâkimlerin idari görevleri yönünden Adalet Bakanlığına bağlı olması 140140. maddede düzenlenmiştir.
İdari denetim ile şahsi hakların korunması (teminat) arasındaki farkı anlamak gerekir.
3
Seçenekleri eleme
Seçeneklerdeki diğer tüm maddeler 139139. madde kapsamındayken, Bakanlık bağı bir 'hak' veya 'koruma' değil, bir hiyerarşik düzenlemedir.
Doğru yanıtın teminat dışı bir düzenleme olması gerekir.

Key Concept

Hâkimlik ve Savcılık Teminatı (139139. Madde) vs. İdari Denetim (140140. Madde)

Hints

1
Anayasa'nın 139139. maddesinde hâkimlerin şahsi haklarını koruyan üç somut durum listelenmiştir.
2
Hâkimlerin maaşlarının korunması ve istemsiz emeklilikten kaçınılması bu teminatın parçasıdır.
3
Hâkimlerin idari işler için Adalet Bakanlığı ile ilişkilendirilmesi bir hak değil, bir denetim kuralıdır ve 140140. maddede geçer.

Practice More

Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) bu teminatların uygulanmasındaki rolünü ve üyelerinin nasıl seçildiğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Yargı Yetkisi, Mahkemelerin Bağımsızlığı ve Hakimlik Teminatı

More questions from this topic