Question

Difficulty: Very hardTBMM Üyeliği ve Seçilme Yeterliliği

19821982 Anayasası'nın 7676. maddesinde düzenlenen "milletvekili seçilme yeterliliği" hükümleri ve Yüksek Seçim Kurulu (YSK) içtihatları çerçevesinde değerlendirildiğinde; aşağıdaki kişilerden hangisi milletvekili seçilme yeterliliğine sahiptir?

  1. A
    Taksirli bir suçtan dolayı toplam 22 yıl hapis cezasına mahkûm olan ve bu cezası kesinleşmiş olup halen cezaevinde infaz edilmekte olan kişi
  2. B
    Dolandırıcılık suçundan dolayı 66 ay hapis cezası alan ancak bu cezası hakkında genel af ilan edilerek adli sicil kaydı silinen kişi
  3. Kasten işlediği (yüz kızartıcı suçlar kapsamında olmayan) bir suçtan dolayı 11 yıl 33 ay hapis cezasına mahkûm olan, cezasını infaz ettikten sonra yetkili mahkemeden "memnu hakların iadesi" (yasaklanmış hakların geri verilmesi) kararı alan kişiAnswer
  4. D
    Askerlik çağına gelmiş, henüz fiilen askerlik hizmetini yerine getirmemiş ve askerlik şubesi tarafından hakkında "bakaya" işlemi yapılmış olan kişi
  5. E
    Bir kamu kurumunda "memur" statüsünde çalışmakta olup, milletvekili adaylığı için yasal süresi içinde görevinden istifa etmemiş olan kişi

Answer

Kasten işlediği (yüz kızartıcı olmayan) bir suçtan 11 yıl 33 ay hapis cezası almış olsa da, cezasını infaz edip memnu hakların iadesi kararı alan kişi seçilme yeterliliğine sahiptir.
Doğru seçenek olan durumda, kişi kasten işlediği bir suçtan dolayı bir yıldan fazla hapis cezası almış olsa dahi, bu suç "yüz kızartıcı" bir nitelik taşımıyorsa ve kişi cezasını infaz ettikten sonra mahkemeden "memnu hakların iadesi" kararı almışsa, Anayasa ve YSK içtihatları uyarınca seçilme yeterliliğini yeniden kazanır.

Step-by-Step Solution

1
Genel mahkumiyet şartını değerlendir
11 yıl veya daha fazla süreli kasten işlenen suçlar engeldir; ancak yüz kızartıcı değilse memnu hakların iadesi ile aşılabilir.
Anayasa 7676. madde kasten işlenen 11 yıl+ cezayı engel sayar ancak yargısal içtihatlar bu hakkın iadesine izin verir.
2
Yüz kızartıcı suç ve af ilişkisini incele
Hırsızlık, dolandırıcılık gibi suçlarda af engelini kaldırmaz.
Anayasa'daki "affa uğramış olsalar bile" ibaresi yüz kızartıcı suçları kapsar.
3
Kısıtlılık ve taksirli suç ayrımını yap
Taksirli suç engel değildir ancak hükümlülük kısıtlılık sebebidir.
Anayasa uyarınca kısıtlılar seçilemez; cezaevinde bulunan mahkûmlar ise kanunen kısıtlıdır.

Key Concept

Milletvekili Seçilme Yeterliliğinde Mahkumiyet ve Hakların İadesi

Hints

1
Seçilme engelleri arasında sadece suçun türü değil, kişinin hukuki fiil ehliyeti (kısıtlılık durumu) de önemlidir.
2
Yüz kızartıcı suçlar (zimmet, hırsızlık vb.) ile genel suçlar (yaralama vb.) arasında 'af' ve 'hakların iadesi' açısından büyük bir fark vardır.
3
Kasten işlenen ve 11 yılı aşan cezalar için 'memnu hakların iadesi' kararı alınması, engel durumu ortadan kaldırırken; yüz kızartıcı suçlarda bu imkan Anayasa tarafından kapatılmıştır.

Practice More

Milletvekilliği adaylığı için istifa eden kamu görevlilerinden hangilerinin seçilemedikleri takdirde görevlerine geri dönemeyeceklerini (Örn: Hakim ve savcılar) inceleyiniz.

Alternative Method

Soruyu çözerken seçeneklerdeki kişilerin 'kısıtlı', 'hükümlü', 'ilişiği olan' veya 'yüz kızartıcı suçlu' olup olmadığını tek tek işaretleyerek eleme yöntemi kullanabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question