Question

Difficulty: HardAsya Hun Devleti (Büyük Hun Devleti)

Asya Hun Devleti hükümdarı Mete Han döneminde; Orta Asya'da siyasi otoriteden yoksun olan yirmi altı Türk boyunun tek bir merkezden yönetilmeye başlanması, orduda hiyerarşik bir disiplin sağlayan "onlu sistem"in kurulması ve boy beylerinin katıldığı Kurultay'ın devlet işlerinde düzenli bir danışma organı haline getirilmesi gibi köklü değişimler yaşanmıştır. Bu idari ve askeri reformlar birlikte değerlendirildiğinde, Türk devlet yapısında meydana gelen temel değişim aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Boy aristokrasisine dayalı gevşek federatif yapının, merkeziyetçi bir devlet teşkilatlanmasına dönüşmesiAnswer
  2. B
    Kut inancının yerini, halkın seçimine dayalı ilk demokratik yönetim anlayışına bırakması
  3. C
    Veraset sistemindeki belirsizliklerin kesin olarak çözülerek taht kavgalarının sona erdirilmesi
  4. D
    Yerleşik hayata geçilmesiyle birlikte boy birliği sisteminin yerini şehir devletleri yapısının alması
  5. E
    Türk adının bir devlet ismi olarak kullanılarak ulusal bir kimliğin ilk kez resmiyet kazanması

Answer

Boy aristokrasisine dayalı gevşek federatif yapının, merkeziyetçi bir devlet teşkilatlanmasına dönüşmesi
Mete Han'ın gerçekleştirdiği reformların temel amacı, birbirinden bağımsız hareket eden boy beylerinin gücünü sınırlandırmak ve bu gücü merkezi bir ordu (onlu sistem) ve idari yapı (Kurultay) aracılığıyla hükümdarın otoritesinde toplamaktır. Bu durum, Türk devlet geleneğinde boyların birleşerek gerçek anlamda bir devlet teşkilatına dönüştüğü ilk büyük aşamadır.

Step-by-Step Solution

1
Reformların Analizi
Mete Han'ın 26 boyu birleştirmesi siyasi birliği, onlu sistem ise merkezi ordu disiplinini sağlamıştır.
Bu adımlar, boyların kendi başlarına buyruk hareket etme gücünü (boy aristokrasisi) kırmayı amaçlar.
2
Kavram Karşılaştırması
Boy birliği (federatif yapı) zayıflarken, merkezi otorite (hükümdar ve Kurultay hiyerarşisi) güçlenmiştir.
Onlu sistem, askerlerin boy beylerine değil, doğrudan merkezi hiyerarşiye bağlanmasını sağlar.
3
Yanlış Çeldiricilerin Elenmesi
Uygur (yerleşik yaşam) ve Göktürk (Türk adı) özellikleri elenerek temel Hun özelliği belirlenir.
Soruda istenen 'temel değişim', devletin yönetim karakterinin (konfederasyondan devlete geçiş) nasıl dönüştüğüdür.

Key Concept

Asya Hun Devleti'nde Merkeziyetçilik ve Onlu Sistem

Hints

1
Onlu sistemin orduda askerlerin boy beylerine olan sadakatini nasıl etkilediğini düşünün.

Practice More

Mete Han'ın ordu teşkilatının dünya askeri tarihindeki önemi ve diğer Türk devletleri üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question