Question

Difficulty: Hard"de", "ki" ve "mi"nin Yazımı

Türkçede "de", "ki" ve "mi"nin yazımı; bu sözcüklerin cümlede bağlaç, ek veya edat olarak kullanılmasına bağlı olarak değişiklik göstermektedir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de", "ki" veya "mi"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Öyle anlaşılıyor ki bu yılki bütçe planlamasında, personel giderlerine de önemli bir pay ayrılmış.
  2. B
    Hâlbuki senin hazırladığın rapor tamamlandı ancak bizimki henüz onay aşamasında bekliyor.
  3. Bu araştırmada, adaylar da görülen psikolojik değişimler ve sınav kaygısının nedenleri detaylıca analiz edilmiştir.Answer
  4. D
    Kurumdaki uzmanlar mı bu raporu hazırladı, yoksa dışarıdan profesyonel bir destek mi alındı?
  5. E
    Mademki bu görevi üstlendin, işin bitti mi bizi bilgilendirmen gerektiğini de unutmamalısın.

Answer

C seçeneğinde yer alan "adaylar da" ifadesindeki "da", bulunma durum eki olduğu halde bağlaç gibi ayrı yazılarak yazım yanlışı yapılmıştır.
C seçeneğinde verilen cümlede "adaylar da görülen" ifadesindeki "da", bulunma durum ekidir. Cümledeki psikolojik değişimlerin nerede veya kimde meydana geldiğini (adayların bünyesinde/içinde) belirttiği için kelimeye bitişik yazılmalıdır. Doğru yazım "adaylarda" şeklinde olmalıdır. Bu sözcük cümleden çıkarıldığında cümlenin anlamı bozulmaktadır, bu da onun bir ek olduğunu kanıtlar.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki "de", "ki" ve "mi" kullanımlarını belirleme
Tüm seçeneklerde bu yapıların farklı görevlerde (ek, bağlaç, edat) kullanıldığı tespit edildi.
Yazım kurallarını uygulamak için kelimenin cümledeki görevini anlamak gerekir.
2
Bağlaç olan "de/da" ile bulunma durum eki olan "-de/-da" ayrımını kontrol etme
"Adaylar da görülen..." ifadesinde "da" cümleden çıkarıldığında anlamın bozulduğu ve cümlenin "adayların içinde görülen" anlamı taşıdığı fark edildi.
Bağlaç olan 'de' cümleden çıkarıldığında anlam bozulmazken, ek olan '-de' çıkarıldığında anlam bozulur.
3
Kalıplaşmış "ki" bağlaçlarını (SOMBAHÇEM) ve soru eklerini kontrol etme
Mademki ve Hâlbuki kelimelerinin bitişik, soru ve zaman anlamlı 'mi' eklerinin ayrı yazıldığı doğrulandı.
İstisnai durumların ve standart edat yazımlarının doğruluğunu teyit etmek gerekir.

Key Concept

Bulunma durum eki (-de) ile bağlaç olan 'de'nin ayrımı; sıfat yapan ve ilgi zamiri olan '-ki' ile bağlaç olan 'ki'nin ayrımı.

Practice More

Bağlaç olan 'de'nin hiçbir zaman 'te/ta' biçiminde yazılmayacağını hatırlamak için 'kazanıp da' örneğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question