Türkiye'de çalı formasyonları (maki, garig, psödomaki), iklimsel özellikler ve beşerî müdahaleler arasındaki etkileşimin bir ürünü olarak farklı coğrafi alanlarda çeşitlilik göstermektedir. Bu formasyonların ekolojik özellikleri ve dağılış alanları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- Akdeniz iklim bölgesinde maki örtüsünün tahrip edildiği alanlarda ortaya çıkan garigler düşük sıcaklıklara karşı hassas ve kurakçıl iken; Karadeniz kıyı kuşağında ormanların tahribiyle gelişen psödomakiler, bünyesinde kışın yaprak döken türleri de barındıran daha nemcil bir karakter sergiler.Answer
- BPsödomaki formasyonu, Karadeniz ikliminin nemlilik şartlarına bağlı olarak sadece Kuzey Anadolu Dağları'nın denize bakan yamaçlarında görülmekte olup Marmara Denizi çevresinde bu topluluklara rastlanması mümkün değildir.
- CMaki üst sınırı, Akdeniz kıyılarında yaklaşık - metre iken, Ege ve Marmara kıyılarına doğru gidildikçe enlem ve nemlilik artışına bağlı olarak metre seviyelerine kadar yükselmektedir.
- DGarig toplulukları içerisinde yer alan lavanta, yasemin ve kekik gibi türler, makilere göre daha derin bir kök sistemine ve daha geniş yapraklara sahip oldukları için yaz kuraklığından daha az etkilenirler.
- EZeytin ve defne gibi maki türleri sadece kıyı kuşağında görülürken; koca yemiş, sandal ve menengiç gibi türler iç bölgelerdeki karasal iklim şartlarına uyum sağlayarak İç Anadolu'nun güneyinde geniş alanlar kaplar.
Answer
Akdeniz'deki gariglerin kurakçıl karakteri ile Karadeniz'deki psödomakilerin nemcil ve kışın yaprak döken karakterini vurgulayan ifade doğrudur.
Doğru ifade, Türkiye'deki iki önemli çalı formasyonunun ekolojik karakterini tam olarak yansıtmaktadır. Akdeniz'deki garigler, maki örtüsünün aşırı tahribiyle (özellikle keçi otlatma ve yangınlar) oluşan, kuraklığa dayanıklı kısa boylu çalılardır. Karadeniz'deki psödomakiler (yalancı makiler) ise ormanların tahrip edildiği nemli yerlerde gelişen, bünyesinde Karadeniz'in doğal florasına uygun olarak kışın yaprak döken fındık, muşmula ve kızılcık gibi türleri de barındıran nemcil topluluklardır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Türkiye'deki çalı formasyonlarının (Maki, Garig, Psödomaki) bölgesel ekolojik farklılıkları ve oluşum şartları.
Hints
1
Maki, garig ve psödomaki arasındaki en temel fark, yetiştikleri bölgelerin nem ve yağış şartlarıdır.
2
Psödomakilerin 'yalancı maki' olarak adlandırılma sebebi, içinde maki gibi her mevsim yeşil kalan türlerin yanında kışın yaprak döken ağaççıkların da bulunmasıdır.
3
Enlem etkisi bitki kuşaklarının üst sınırını belirleyen temel faktördür; ekvatordan kutuplara gidildikçe sıcaklık düştüğü için sınır alçalır.
Practice More
Maki türlerinin (zeytin, zakkum, defne vb.) yaprak yapılarının (sklerofil) yaz kuraklığına karşı ne tür bir adaptasyon geliştirdiğini incelemek faydalı olabilir.
Estimated Time:2m 0s