Question

Difficulty: MediumYumuşama Döneminde Türkiye

19611961 Anayasası, Türkiye’de yasama yetkisinin tek bir meclis elinde toplanmasının doğurabileceği sakıncaları gidermek ve 'denge-denetleme' mekanizmasını güçlendirmek amacıyla çift meclisli bir yasama yapısı kurmuştur. Bu sistemde Millet Meclisi ile birlikte yasama görevini yürüten, üyelerinin bir kısmı halk tarafından seçilirken bir kısmı Cumhurbaşkanı tarafından atanan ve 19801980 yılına kadar varlığını sürdüren organ aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Cumhuriyet SenatosuAnswer
  2. B
    Anayasa Mahkemesi
  3. C
    Milli Güvenlik Kurulu
  4. D
    Devlet Planlama Teşkilatı
  5. E
    Danıştay

Answer

Cumhuriyet Senatosu
Cumhuriyet Senatosu, 19611961 Anayasası ile hayata geçirilen ve Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin üst kanadını oluşturan yapıdır. Bu meclis, halkın doğrudan seçtiği üyelerin yanı sıra Cumhurbaşkanı tarafından atanan kontenjan senatörlerini de bünyesinde barındırarak daha dengeli bir yasama süreci hedeflenmiştir.

Step-by-Step Solution

1
1961 Anayasası'nın getirdiği parlamenter yapıyı analiz edin.
1961 Anayasası'nın klasik parlamenter sistemden farkı, 'çift meclisli' (bicameral) yapıyı benimsemiş olmasıdır.
Meclis diktatörlüğünü engellemek ve yasaları daha titiz bir denetimden geçirmek için bu yapı tercih edilmiştir.
2
Yasama organının bileşenlerini belirleyin.
TBMM çatısı altında 'Millet Meclisi' ve 'Cumhuriyet Senatosu' olmak üzere iki kanat oluşturulmuştur.
Cumhuriyet Senatosu üyeleri; halkın seçtikleri, Cumhurbaşkanınca seçilen kontenjan senatörleri ve tabii senatörlerden (Milli Birlik Komitesi üyeleri) oluşur.
3
Kurumun tarihteki süresini kontrol edin.
Bu yapı 1961'den 1980 askeri müdahalesine kadar devam etmiş, 1982 Anayasası ile tekrar tek meclisli sisteme dönülmüştür.
1980 sonrası siyasi istikrarın sağlanması gerekçesiyle daha hızlı karar alan tek meclisli yapıya geçilmiştir.

Key Concept

1961 Anayasası ve Çift Meclisli Sistem

Hints

1
Türkiye'nin parlamenter tarihinde sadece 19611961-19801980 yılları arasında çift meclisli bir yapı kullanılmıştır.
2
Bu kurumun üyeleri arasında 'Tabii Senatörler' ve 'Kontenjan Senatörleri' gibi özel statülü kişiler bulunurdu.
3
Millet Meclisi'nin aldığı kararları denetleyen ve 'üst meclis' olarak adlandırılan bu yapı 'Senato' ismini taşır.

Practice More

Cumhuriyet Senatosu'nun kaldırılma nedenleri ile 1982 Anayasası'ndaki yasama değişikliklerini karşılaştırabilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question