Examkin

Question

Difficulty: Very hardHalkçılık

19201920 yılında TBMM'ye sunulan Halkçılık Programı'nda; Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti'nin temel amacı halkı, maruz kaldığı emperyalizm ve kapitalizm tahakkümünden kurtararak kendi mukadderatına bizzat sahip kılmak ve sosyal adaleti tesis etmek olarak tanımlanmıştır. Bu programın felsefesi, ilerleyen yıllarda gerçekleştirilen inkılapların da fikri zeminini oluşturmuştur.

Buna göre, halkçılık ilkesinin bu temel felsefesi doğrultusunda; toplumsal tabakalaşmanın ve aristokratik üstünlüklerin hukuki dayanaklarını tamamen ortadan kaldırarak "imtiyazsız ve sınıfsız toplum" idealini kurumsal bir yapıya kavuşturan en kapsamlı düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Soyadı Kanunu'nun kabulü ile ayrıcalık belirten unvanların yasaklanması ve Türk Medeni Kanunu ile vatandaşlar arası hukuki statü farklarının giderilmesiAnswer
  2. B
    Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı doğrultusunda devlet bankalarının kurulması ve temel tüketim maddelerinin üretiminin doğrudan devlet eliyle gerçekleştirilmesi
  3. C
    Kabotaj Kanunu'nun kabulüyle Türk limanları arasındaki deniz taşımacılığı hakkının sadece Türk vatandaşlarına ve gemilerine tanınması
  4. D
    Takrir-i Sükun Kanunu'nun çıkarılarak rejim karşıtı faaliyetlerin engellenmesi ve kamu düzeninin ülke genelinde yeniden tesis edilmesi
  5. E
    Aşar vergisinin kaldırılarak köylünün vergi yükünün hafifletilmesi ve modern tarım yöntemlerinin yaygınlaştırılması için çiftçilere kredi desteği sunulması

Answer

Soyadı Kanunu ile ayrıcalık bildiren unvanların kaldırılması ve Türk Medeni Kanunu ile hukuki statü eşitliğinin sağlanması seçeneği doğrudur.
Halkçılık ilkesi; toplumda hiçbir aileye, zümreye veya sınıfa ayrıcalık tanınmamasını, tüm vatandaşların kanun önünde eşit sayılmasını öngörür. Soyadı Kanunu, 'paşa, hazret, ağa, hoca' gibi ayrıcalık bildiren unvanları kaldırarak sosyal statü eşitliğini sağlamıştır. Türk Medeni Kanunu ise aile ve miras hukukunda kadın-erkek ayrımını bitirerek vatandaşların hukuki statüsünü eşitlemiştir. Bu iki düzenleme, 1920 programındaki 'sınıfsız toplum' idealini kurumsallaştıran en temel ve kapsamlı adımlardır.

Step-by-Step Solution

1
Soru kökündeki 1920 Halkçılık Programı'nın amacını analiz et.
Programın amacı; halkın sömürüden kurtarılması, kendi kaderine hakim olması ve sosyal adaletin (eşitliğin) sağlanmasıdır.
Halkçılığın özü, hiçbir zümreye veya sınıfa ayrıcalık tanınmamasıdır.
2
Seçeneklerdeki inkılapların 'kurumsallaşma' ve 'sınıfsız toplum' üzerindeki etkilerini karşılaştır.
Soyadı Kanunu (19341934) ile 'paşa, bey, ağa' gibi unvanlar yasaklanmış; Türk Medeni Kanunu (19261926) ile kadın-erkek eşitliği sağlanmıştır.
Bu iki düzenleme, toplumsal statü ve hukuk önünde vatandaşları tam bir eşitliğe kavuşturarak sınıfsal ayrımı ortadan kaldıran temel sütunlardır.
3
Devletçilik ve Halkçılık kavramlarını birbirinden ayır.
Ekonomik yatırımların (Sanayi Planı gibi) devlet eliyle yapılması Devletçilik iken, sosyal eşitlik ve hukuki haklar Halkçılıktır.
Öğrencilerin en sık düştüğü hata, her halk yararına olan uygulamayı Devletçilik sanmaktır.

Key Concept

Halkçılık ilkesinin 'Eşitlik' ve 'İmtiyazsızlık' Boyutu

Hints

1
Halkçılık programındaki 'emperyalizm ve kapitalizm karşıtlığı', toplumsal sınıfların sömürüsünü bitirme amacını taşır.
2
Hukuki ve sosyal statü farklarını (bey, ağa, paşa unvanları gibi) ortadan kaldıran yasaları düşünün.
3
Halkçılığın kurumsallaşması demek, vatandaşın 'kul' statüsünden 'eşit yurttaş' statüsüne yasal olarak geçmesi demektir.

Practice More

Halkçılık ilkesinin 'Bütünleyici İlkeler' arasındaki 'Milli Egemenlik' ve 'Milli Birlik ve Beraberlik' ile olan ilişkisini inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question

Topics

Halkçılık

More questions from this topic