Question

İki noktanın (:) kullanımına yönelik temel kural şöyledir: İki noktadan sonra gelen açıklama bağımsız bir cümle niteliğindeyse büyük harfle; şayet açıklama birbiri ardınca sıralanan örneklerden oluşuyorsa küçük harfle başlar.

Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde iki noktanın kullanımı veya iki noktadan sonraki bölümün yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Sokaklarda sadece şu sesler duyuluyordu: kuş cıvıltıları, rüzgârın uğultusu ve uzaklardan gelen bir korna sesi.
  2. Eserin ana temasını şu şekilde formüle etmek mümkündür: bireyin modern toplum içindeki yalnızlığı ve bu yalnızlığın yol açtığı yabancılaşmadır.Answer
  3. C
    Divan edebiyatında mahalleleşme akımının öncülerini şöyle sıralayabiliriz: Nedim, Enderunlu Vâsıf ve Şeyhülislam Yahya.
  4. D
    Tanzimat Dönemi’nde yetişen aydınların çoğu şu iki dilin etkisindedir: Doğu’dan gelen Arapça ve Farsça; Batı’dan gelen ise Fransızcadır.
  5. E
    Öğretmenimiz her zaman şunu vurgulardı: Başarıya giden yol, azimle çalışmaktan ve hatalardan ders çıkarmaktan geçer.

Answer

Eserin ana temasını ifade eden cümlede iki noktadan sonra küçük harfle başlanması yanlıştır; çünkü açıklama bir tam cümledir.
Eserin ana temasını içeren cümlede, iki noktadan sonra gelen 'bireyin modern toplum içindeki yalnızlığı ve bu yalnızlığın yol açtığı yabancılaşmadır' kısmı yapısal olarak bağımsız bir cümledir (yüklemi vardır). Türk Dil Kurumu kurallarına göre, iki noktadan sonra gelen açıklama bağımsız bir cümle ise ilk harf büyük olmalıdır. Bu yüzden 'bireyin' kelimesi 'Bireyin' şeklinde yazılmalıydı.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerde iki noktadan sonra gelen bölümlerin niteliğini belirle.
B seçeneğinde iki noktadan sonra gelen 'bireyin modern toplum içindeki yalnızlığı ve bu yalnızlığın yol açtığı yabancılaşmadır' ifadesi, bir yüklemi (-dır) olan bağımsız bir cümledir.
Yazım kurallarına göre iki noktadan sonra gelen açıklama cümle niteliğindeyse büyük harfle başlamalıdır.
2
Diğer seçeneklerdeki örnek ve cümle ayrımını kontrol et.
Diğer seçeneklerde örnekler (küçük harf), özel isimler (büyük harf) veya bağımsız cümleler (büyük harf) kurallara uygun şekilde verilmiştir.
Kuralın doğru uygulanıp uygulanmadığını teyit etmek için tüm seçenekler analiz edilmelidir.
3
Hatalı olan seçeneği işaretle.
Bireyin sözcüğünün küçük harfle başlaması kural ihlalidir.
Bağımsız cümlelerin ilk harfi her zaman büyük olur.

Key Concept

İki Noktadan Sonra Büyük/Küçük Harf Kullanımı