Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Köy Altı Yerleşmeleri

Türkiye'de köy altı yerleşmeleri; iklim, yer şekilleri ve ekonomik faaliyetlerin etkisiyle çeşitlilik göstermektedir. Özellikle Doğu Anadolu Bölgesi'nde arazi şartlarına ve hayvancılık kültürüne bağlı olarak 'mezra' ve 'kom' adı verilen yerleşmeler yaygınlık kazanmıştır. Bu yerleşmeler birbirine coğrafi olarak yakın olsa da idari ve fonksiyonel açıdan farklı kategorilerde değerlendirilir.

Buna göre, mezra yerleşmelerini kom yerleşmelerinden ayıran temel özellik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Yerleşmenin yıl boyunca ikamet edilen kalıcı bir statüde bulunmasıAnswer
  2. B
    Temel geçim kaynağının sadece küçükbaş hayvancılığa dayalı olması
  3. C
    Yerleşmelerin deniz kıyısına yakın alçak düzlüklerde kurulması
  4. D
    Göçebe yaşam tarzını benimseyen topluluklar tarafından çadır yerleşmesi şeklinde oluşturulması
  5. E
    Yerleşmenin sadece yaz aylarında otlatma faaliyetleri için kullanılması

Answer

Mezraların yıl boyunca ikamet edilen kalıcı bir statüde bulunması onları komlardan ayıran temel farktır.
Doğu Anadolu Bölgesi'nde yaygın olan mezralar; tarımsal faaliyetlerin yürütüldüğü, mülkiyetin daha belirgin olduğu ve yılın tamamında ikamet edilen 'kalıcı' köy altı yerleşmeleri arasında yer alır. Komlar ise aynı bölgede görülmesine rağmen, temel olarak hayvancılık faaliyetleri için kullanılan ve kışın genellikle boşaltılan 'geçici' yerleşmelerdir.

Step-by-Step Solution

1
Köy altı yerleşmelerinin sürekliliklerine göre sınıflandırılması
Köy altı yerleşmeleri 'kalıcı' (mahalle, divan, mezra, çiftlik) ve 'geçici' (yayla, kom, ağıl, oba, dam, dalyan) olarak ikiye ayrılır.
Süreklilik farkı, yerleşmedeki temel ekonomik faaliyetin (tarım/hayvancılık) niteliğine dayanır.
2
Mezra yerleşmesinin özelliklerinin analiz edilmesi
Mezraların Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da yaygın olduğu, tarım ve hayvancılığın birlikte yapıldığı ve yıl boyu ikamet edildiği saptanır.
Tarımsal üretim toprağa bağlılık gerektirdiğinden yerleşmenin sürekliliği artar.
3
Kom yerleşmesinin özelliklerinin analiz edilmesi
Komların hayvancılık odaklı olduğu ve genellikle sadece otlatma mevsiminde (geçici) kullanıldığı belirlenir.
Hayvancılık faaliyetleri mevsime ve meraların durumuna göre yer değiştirmeyi gerektirebilir.

Key Concept

Köy altı yerleşmelerinin süreklilik (kalıcı/geçici) kriterine göre sınıflandırılması

Hints

1
Köy altı yerleşmelerini 'kalıcı' ve 'geçici' olarak iki ana gruba ayırarak düşünün.
2
Tarımsal faaliyetlerin yapıldığı yerleşmeler genellikle yıl boyu kullanım gerektirirken, sadece hayvancılığa dayalı olanlar mevsimlik olabilir.

Practice More

Karadeniz Bölgesi'ne özgü 'divan' yerleşmelerinin oluşum nedenlerini ve mezra ile olan benzerliklerini (kalıcılık açısından) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question