Question

Difficulty: MediumBüyük Selçuklu Devleti Siyasi Tarihi

Büyük Selçuklu Devleti’nde hükümdarlar arasındaki taht kavgalarına son vererek merkezi otoriteyi yeniden sağlayan, 'Sultan-ı Azam' ve 'İskender-i Sani' unvanlarıyla anılan Sultan Sencer’in hükümdarlığı sırasında meydana gelen ve devletin Orta Asya'daki siyasi üstünlüğünü kaybederek yıkılış sürecine girmesine neden olan gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Karahitaylar ile yapılan Katvan Savaşı'nın kaybedilmesiAnswer
  2. B
    Gazneliler ile yapılan Dandanakan Savaşı'nın kazanılması
  3. C
    Bizans İmparatorluğu ile Pasinler Savaşı'nın yapılması
  4. D
    Bağdat Seferi ile Şii Büveyhoğulları'na son verilmesi
  5. E
    Yassı Çemen Savaşı ile Harzemşahlar'ın mağlup edilmesi

Answer

Sultan Sencer döneminde gerçekleşen ve yıkılışa zemin hazırlayan olay, Karahitaylar ile yapılan Katvan Savaşı'nın kaybedilmesidir.
Sultan Sencer (1118-1157), Büyük Selçuklu Devleti'nin 'Son Büyük Hükümdarı'dır. Hükümdarlığının ilk yıllarında fetret devrine son vererek devleti yeniden toparlamış olsa da, 1141 yılında Karahitaylar karşısında alınan Katvan yenilgisi, Selçukluların Orta Asya hâkimiyetini bitirmiş ve devletin yıkılışını kaçınılmaz hale getirmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Soru kökündeki anahtar ifadeleri analiz etme
Sultan Sencer, 'Sultan-ı Azam' unvanı ve 'yıkılış süreci' ifadeleri 1118-1157 arası döneme odaklanılması gerektiğini gösterir.
Soru, Büyük Selçuklu Devleti'nin son büyük hükümdarı dönemindeki kırılma noktasını sormaktadır.
2
Sencer dönemindeki askeri ve siyasi olayları değerlendirme
1141 Katvan Savaşı, Selçukluların doğuda Moğol kökenli Karahitaylara yenilmesiyle sonuçlanmıştır.
Bu savaş sonucunda Maveraünnehir bölgesi kaybedilmiş ve devletin karizması sarsılmıştır.
3
Sonuçları ilişkilendirme
Katvan yenilgisi sonrası artan vergiler ve prestij kaybı, 1153 yılında Oğuz isyanına ve Sultan Sencer'in esir düşmesine yol açmıştır.
Bu olaylar zinciri Büyük Selçuklu Devleti'nin merkezi otoritesinin tamamen çökmesine neden olmuştur.

Key Concept

Büyük Selçuklu Devleti'nin Siyasi Çöküşü ve Katvan Savaşı

Hints

1
Sultan Sencer, 'Selçukluların İkinci Doğuşu'nu gerçekleştirmiş ancak ömrünün sonuna doğru büyük bir yenilgi almıştır.
2
Bu yenilgiye neden olan düşman grubu, Orta Asya'dan gelen gayrimüslim Moğol kabileleridir.
3
1141 yılında Maveraünnehir bölgesinde gerçekleşen bu savaş, Malazgirt'in aksine Türk-İslam dünyası için büyük bir darbe olmuştur.

Practice More

Katvan Savaşı sonrasında başlayan Oğuz İsyanı'nın nedenlerini ve Sultan Sencer'in esaret hayatını inceleyiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question