Türkiye'de nemlilik ve yağış özellikleri bölgelere ve mevsimlere göre önemli farklılıklar gösterir. Bu durumla ilgili olarak gözlemlenen iki temel gerçek şöyledir:
* Türkiye'de yıllık ortalama mutlak nem miktarının en yüksek olduğu bölge Akdeniz kıyıları iken, yıllık ortalama bağıl nem oranının en yüksek olduğu bölge Karadeniz kıyılarıdır.
* İç Anadolu gibi karasal bölgelerde, yaz mevsiminde havada bulunan su buharı (mutlak nem) miktarı kış mevsimine göre daha fazla olmasına rağmen, bağıl nem oranının kış mevsiminde daha yüksek olduğu görülür.
Bu bilgiler dikkate alındığında, Türkiye'nin nemlilik özellikleri hakkında yapılan aşağıdaki yorumlardan hangisi yanlıştır?
- AKaradeniz kıyılarında bağıl nemin Akdeniz'den yüksek olması, sıcaklığın daha düşük olması nedeniyle havanın doyma noktasına daha yakın olmasıyla açıklanır.
- BAkdeniz kıyılarında yıllık mutlak nemin Karadeniz'den fazla olması, sıcaklık değerlerinin ve buharlaşma kaynağının (deniz) mutlak nemi besleyecek düzeyde olmasıyla ilişkilidir.
- CKış mevsiminde havanın nem taşıma kapasitesinin (maksimum nem) daralması, mutlak nem miktarı yaz aylarına göre daha az olsa dahi bağıl nemin yüksek çıkmasına neden olur.
- DGün içinde sıcaklığın en düşük olduğu sabah saatlerinde bağıl nemin en yüksek değerlere ulaşması, havanın nem açığının bu saatlerde en az olmasıyla doğrudan ilgilidir.
- Yaz mevsiminde iç kesimlerde mutlak nemin artmasına rağmen bağıl nemin düşmesi, buharlaşma şiddetinin azaldığını ve havanın nem açığının küçüldüğünü gösterir.Answer
Answer
Yaz mevsiminde iç kesimlerde mutlak nemin artmasına rağmen bağıl nemin düşmesi, buharlaşma şiddetinin azaldığını ve havanın nem açığının küçüldüğünü gösterir.
Doğru cevap olan seçenek yanlıştır çünkü yaz mevsiminde iç kesimlerde (örneğin İç Anadolu veya Güneydoğu Anadolu'da) sıcaklık değerleri çok yüksek seviyelere çıkar. Bu yüksek sıcaklık, havanın nem taşıma kapasitesini (maksimum nemi) muazzam şekilde artırır. Havada bulunan su buharı (mutlak nem) bir miktar artsa bile bu kapasiteye oranla çok geride kalır. Sonuç olarak bağıl nem oranı düşer, havanın neme olan 'açlığı' (nem açığı) artar ve bu durum şiddetli buharlaşmaya yol açar. 'Nem açığının küçülmesi' ifadesi, havanın doyma noktasına yaklaştığını ve yağış ihtimalinin arttığını ifade eder ki bu durum yazın iç kesimler için geçerli değildir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Bağıl nem ile sıcaklık arasındaki ters orantı ve nem açığı (doyma açığı) ilişkisi.
Hints
1
Bağıl nemin %100 olması havanın artık hiç su alamayacağı (doyduğu) anlamına gelir. Eğer bağıl nem düşüyorsa, hava nemden uzaklaşıyor demektir.
2
Nem açığı, havanın kapasitesi (maksimum nem) ile içinde mevcut olan su (mutlak nem) arasındaki farktır. Sıcaklık arttıkça bu farkın nasıl değişeceğini düşünün.
3
Yazın iç kesimler çok sıcaktır. Sıcaklık artışı 'maksimum nemi' artırır. Bağıl nem düşüyorsa, maksimum nem mutlak nemden daha hızlı artmış demektir.
Practice More
Güneydoğu Anadolu'nun neden Türkiye'nin en kurak (buharlaşması en yüksek) yeri olduğunu mutlak nem ve nem açığı kavramlarıyla tekrar analiz edebilirsiniz.
Alternative Method
Sıcaklık ve Nem Açığı arasındaki ilişkiyi bir kova metaforuyla düşünün: Yazın kova (kapasite) o kadar büyür ki içine bir bardak su (mutlak nem) ekleseniz bile kovanın boş kalan kısmı (nem açığı) hala çok büyüktür.
Estimated Time:1m 30s