Kış mevsimine ait deniz seviyesine indirgenmiş sıcaklık haritaları incelendiğinde; izoterm eğrilerinin kıyı çizgisine paralel uzanmadığı, aksine denizler ve kıyı kuşakları üzerinde kuzeye, karalar üzerinde ise güneye doğru belirgin bir salınım (sapma) yaptığı görülür. Bu durum, aynı enlem üzerinde yer alan kıyı ve iç kesim merkezleri arasında sıcaklık dağılışının matematiksel konumla (enlem) açıklanamayacak düzeyde farklılaşmasına yol açar.
Buna göre, kış mevsiminde hazırlanan indirgenmiş haritalarda izoterm eğrilerinde görülen bu sapmaların ve termal asimetrinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- Denizlerin ve karaların özgül ısı farklarından dolayı denizlerin karalara göre daha geç soğuyarak kışın birer ısı kaynağı gibi davranmasıAnswer
- BEnlem etkisine bağlı olarak kuzeye gidildikçe güneş ışınlarının geliş açısının daralması sonucunda sıcaklığın düzenli olarak azalması
- CTürkiye'nin batısından doğusuna doğru yükseltinin artması sonucunda gerçek sıcaklık değerlerinin iç kesimlerde iyice düşmesi
- DKış mevsiminde iç kesimlerde etkili olan yüksek basınç merkezlerinin denizlerden gelen nemli ve ılık hava kütlelerini engellemesi
- EDağların uzanış yönünün denizel etkinin iç kesimlere girmesini zorlaştırmasıyla beraber karasallığın şiddetinin doğuya doğru artması
Answer
Denizlerin ve karaların özgül ısı farklarından dolayı denizlerin karalara göre daha geç soğuyarak kışın birer ısı kaynağı gibi davranması
Deniz seviyesine indirgenmiş haritalarda yükselti etkisi yok sayıldığı için, aynı enlem üzerindeki sıcaklık farkları tamamen denizellik ve karasallıkla (özel konumun deniz-kara dağılımı boyutuyla) açıklanır. Kışın denizler karalardan daha geç soğuduğu için daha ılımandır. Bu yüzden izoterm eğrileri denizler üzerinde daha soğuk olan kuzeye doğru bir 'çıkıntı' yaparak kavislenir. Karalar üzerinde ise hızlı soğuma nedeniyle eğriler güneye (Ekvator'a doğru) sarkar.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İndirgenmiş İzoterm Haritalarında Denizellik-Karasallık Etkisi
Hints
1
İndirgenmiş harita kavramı, yükseltiyi bir değişken olmaktan çıkarır.
2
Kışın bir kova su mu yoksa bir kova toprak mı daha çabuk soğur? Bu fiziksel farkın haritaya yansımasını düşünün.
3
İzotermin kuzeye sapması o bölgenin sıcak, güneye sapması ise soğuk olduğunu gösterir. Karalar kışın neden daha soğuktur?
Practice More
Temmuz ayı indirgenmiş haritasında bu kavislerin yönünün nasıl değişeceğini analiz edin.
Estimated Time:1m 30s