Question

Difficulty: Very hardVirgülün Kullanımı

Türkçede virgülün (,) kullanımıyla ilgili temel kurallardan biri, tamlamayı oluşturan sözcüklerin arasına hiçbir noktalama işaretinin getirilemeyeceğidir. Özellikle uzun cümlelerde, özne görevindeki sözcük grubunun ilk ögesi (tamlayan) ile son ögesi (tamlanan) arasına virgül konulması sık yapılan bir hatadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün (,) kullanımı noktalama kurallarına aykırıdır?

  1. A
    Stratejik planlama sürecinde belirlenen vizyon ve misyon ifadeleri, kurumun uzun vadeli hedeflerine ulaşmasında bir rehber niteliği taşır.
  2. Adayların, sınav merkezlerine giriş yaparken yanlarında sadece geçerli kimlik belgesi ve giriş belgesi bulundurmaları gerekmektedir.Answer
  3. C
    Disiplin yönetmeliğine göre; uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları ilgili amirler tarafından doğrudan uygulanabilir.
  4. D
    Modern kamu yönetimi anlayışında; şeffaflık, liyakat ve verimlilik gibi kavramlar idari yapının temel taşlarını oluşturmaktadır.
  5. E
    Müfettişler, tüm kayıtları titizlikle inceleyip, personelle mülakatlar yaparak kapsamlı bir soruşturma raporu hazırladılar.

Answer

Seçenekler arasında tamlayan ile tamlanan arasına virgül konularak hata yapılan cümle, adayların bulundurmaları ifadesini bölen cümledir.
Doğru cevap olan seçenekte 'Adayların... bulundurmaları' bir belirtili isim tamlamasıdır. Türk dili kurallarına göre, tamlamayı oluşturan sözcükler arasına virgül konulamaz. Araya 'sınav merkezlerine giriş yaparken' gibi başka ögeler girmiş olması bu kuralı değiştirmez; aksine bu durum soruyu zorlaştıran bir çeldiricidir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlenin öge dizilişini ve tamlama yapılarını analiz edin.
Hatalı seçenekte 'gerekmektedir' yüklem, 'Adayların... bulundurmaları' ise özne görevindeki bir isim tamlamasıdır.
Virgülün bir tamlamayı bölüp bölmediğini anlamak için yapıyı çözümlemek gerekir.
2
Virgülün (,) tamlayan (Adayların) ile tamlanan (bulundurmaları) arasında olup olmadığını kontrol edin.
Virgül, tamlayandan hemen sonra getirilerek tamlama yapısı bozulmuştur.
Türkçede tamlayan ile tamlanan arasına, araya başka sözcükler girse dahi hiçbir noktalama işareti konulamaz.
3
Diğer şıklardaki istisnai kuralları (zarf-fiil dizileri, özne vurgusu) doğrulayın.
Diğer seçeneklerde virgül; eş görevli kelimeleri ayırma, uzun özneleri vurgulama ve sıralı zarf-fiilleri ayırma gibi doğru görevlerde kullanılmıştır.
Çeldiricilerin doğruluğunu teyit ederek yanlış seçeneğin kesinliğinden emin olunur.

Key Concept

İsim Tamlamalarında Noktalama Yasağı

Hints

1
Cümledeki ana yargıyı ve bu yargıyı gerçekleştiren öznenin tamlama yapısında olup olmadığını inceleyin.
2
-ın/-in tamlayan ekini alan sözcüğün, cümlenin ilerleyen bölümlerinde bir tamlananı olup olmadığını kontrol edin.
3
Bir isim tamlaması (Örn: Kapının kolu) ne kadar uzun olursa olsun (Örn: Kapının dün gece aniden kırılan kolu), tamlayan ve tamlanan arasına virgül giremez.

Practice More

İsim tamlamaları ve sıfat tamlamalarının arasına girilemeyeceği kuralını pekiştirmek için 'sıfat ile isim arasına virgül konulması' durumlarını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Cümledeki virgülü kaldırarak okuyun. Eğer anlamda bir daralma veya karışıklık olmuyorsa ve yapı bir tamlamayı bölüyorsa, o virgül gereksizdir.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question