Question

Difficulty: HardHukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

Türkiye Cumhuriyeti'nin mevcut hukuk düzeninde, normlar hiyerarşisi ilkesi uyarınca farklı hukuki metinler arasında bir öncelik sıralaması bulunmaktadır. Bir idari uyuşmazlığın çözümünde, aynı konuyu düzenleyen bir 'Kanun' maddesi ile bir 'Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi' (CBK) hükmünün birbiriyle açıkça çeliştiği tespit edilmiştir. Bu durumda, mahkemenin uyuşmazlığı karara bağlarken izlemesi gereken hukuki yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Düzenlemelerden hangisi daha sonra yürürlüğe girmişse o esas alınır; çünkü yeni kural eski kuralı zımnen mülga kılar.
  2. Kanun hükümleri esas alınır; zira kanunlar hiyerarşik olarak Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin üzerindedir ve çatışma halinde kanun üstün tutulur.Answer
  3. C
    Cumhurbaşkanlığı kararnamesi uygulanır; çünkü yürütme organının düzenleme yetkisi, idari uyuşmazlıklarda yasama işlemlerinden önceliklidir.
  4. D
    Uyuşmazlık, normların eşdeğerliği ilkesi gereği Anayasa Mahkemesi tarafından karara bağlanana kadar her iki hükmün de uygulanması ertelenir.
  5. E
    Özel hüküm niteliğinde olan düzenleme, genel hüküm niteliğinde olan düzenlemeye tercih edilerek uyuşmazlık çözülür.

Answer

Kanun hükümleri esas alınır; çünkü normlar hiyerarşisinde kanunlar, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinden üst konumdadır ve Anayasa uyarınca çatışma halinde kanun üstün tutulur.
Hukuk sistemimizde normlar hiyerarşisi ilkesi geçerlidir. Bu hiyerarşiye göre Kanun, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'ne göre daha üst bir normdur. Anayasa'nın 104. maddesinde 2017 değişikliği ile açıkça belirtildiği üzere, kanun hükümleri ile CBK hükümleri birbiriyle çelişirse, mahkemeler ve idare kanun hükümlerini uygulamakla yükümlüdür.

Step-by-Step Solution

1
Çatışan normların hiyerarşideki yerlerini belirleyin.
Kanunlar yasama organının, CBK'lar ise yürütme organının düzenleyici işlemleridir. Hiyerarşik piramitte Kanun, CBK'nın bir üst basamağında yer alır.
Normlar hiyerarşisi ilkesine göre alt basamaktaki bir kural, üst basamaktaki kurala aykırı olamaz.
2
Anayasa'nın 104. maddesinde yer alan çatışma çözüm kuralını uygulayın.
Anayasa'da açıkça 'Kanunlarda düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümleri arasında çelişki olması halinde, kanun hükümleri uygulanır' hükmü yer almaktadır.
Anayasal düzeyde belirlenen bu kural, idari ve yargısal uygulamada kanunun mutlak üstünlüğünü garanti eder.

Key Concept

Kanun ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi Arasındaki Hiyerarşik Çatışma

Hints

1
Normlar hiyerarşisi piramidinde 'Kanun' ve 'Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin hangi basamaklarda yer aldığını hatırlayın.
2
Üst basamakta yer alan bir kuralın, alt basamaktaki bir kural ile çelişmesi durumunda hangisinin hukuki gücünün daha yüksek olduğunu düşünün.
3
1982 Anayasası'nın 104. maddesinde, kanun ve CBK arasındaki çatışmayı çözmek için getirilen özel 'üstünlük' hükmüne odaklanın.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin hangi konu alanlarında (sosyal, ekonomik, siyasi haklar) çıkarılabileceği ve bu alanlarda kanunla olan ilişkisi üzerine daha fazla pratik yapabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question