Question

Difficulty: MediumHukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

Türk hukuk sisteminde 'normlar hiyerarşisi' ilkesi gereği, bir alt basamakta yer alan kuralın üst basamaktaki kurala aykırı olmaması ve onun sınırlarını aşmaması esastır. 19821982 Anayasası'nın belirlediği bu hiyerarşik düzene göre, çeşitli hukuk kaynakları arasındaki ilişki değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi hatalı bir bilgidir?

  1. Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, kanunlarla aynı hiyerarşik basamakta yer aldığından çatışma durumunda 'sonraki kural' ilkesi uygulanır.Answer
  2. B
    Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların çatışması durumunda antlaşma hükümleri esas alınır.
  3. C
    Yönetmelikler; sadece kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere çıkarılabilir ve bu metinlere aykırı olamaz.
  4. D
    Milletlerarası antlaşmalar usulüne göre yürürlüğe girdikten sonra kanun hükmündedir ve bunlar hakkında Anayasa Mahkemesine iptal davası açılamaz.
  5. E
    Anayasa, normlar hiyerarşisinin en tepesinde yer alarak diğer tüm hukuk kurallarının temel dayanağını ve sınırını oluşturur.

Answer

Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin kanunlarla aynı basamakta olduğunu savunan ifade yanlıştır; çünkü kanunlar hiyerarşik olarak kararnamelerin üzerindedir.
Türk hukukunda olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri (CBK), hiyerarşik olarak kanunların altında yer alır. Bir çatışma durumunda 'sonraki kural' ilkesi ancak aynı basamaktaki normlar (örneğin iki farklı kanun) arasında uygulanabilir. Kanun ile CBK çatıştığında, CBK'nın daha sonra yürürlüğe girmesi ona üstünlük sağlamaz; kanun hükmü esas alınır.

Step-by-Step Solution

1
Normlar hiyerarşisi basamaklarını belirle.
Sıralama: Anayasa > Kanun/Milletlerarası Antlaşmalar > CBK > Yönetmelik şeklindedir.
Hukuk kuralları arasındaki öncelik ilişkisini anlamak için temel yapıyı kurmak gerekir.
2
Kanun ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) ilişkisini analiz et.
Olağan dönem CBK'ları kanuna aykırı olamaz; kanunla düzenlenen bir konuda CBK çıkarılamaz ve çatışma durumunda kanun uygulanır.
Bu iki normun hiyerarşik olarak eşit değil, alt-üst ilişkisi içinde olduğunu teyit etmek gerekir.
3
Hatalı olan önermeyi tespit et.
CBK'ların kanunlarla eşit olduğunu ve 'sonraki kural' ilkesinin (lex posterior) işleyeceğini belirten ifade yanlıştır.
Eşit olmayan normlar arasında 'sonraki kural' değil, 'üst normun üstünlüğü' ilkesi geçerlidir.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Basamaklar Arası İlişki

Hints

1
Normlar hiyerarşisinde 'eşitlik' ile 'altlık-üstlük' ilişkisi arasındaki farka odaklanın.

Practice More

Olağanüstü Hal (OHAL) Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin hiyerarşideki yerini ve kanunlarla ilişkisini inceleyerek konuyu pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question