Examkin

Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Nem ve Yağış

Türkiye'nin farklı bölgelerinde nem ve yağış özellikleri; enlem, denizellik, yükselti ve yer şekillerinin uzanışı gibi faktörlere bağlı olarak çeşitlilik gösterir. Bu durum, bölgelere göre nem türlerinin ve yağış oluşum şekillerinin farklılaşmasına neden olur.

Buna göre, Türkiye'deki merkezlerin nem ve yağış özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Rize'de bağıl nem oranı yıl boyunca yüksek olduğu için bulutluluk ve yağış miktarı fazladır.
  2. B
    Şanlıurfa'da yaz mevsiminde sıcaklığın etkisiyle havanın nem taşıma kapasitesi (maksimum nem) artar.
  3. C
    Antalya'da kış aylarında farklı karakterdeki hava kütlelerinin karşılaşmasıyla cephesel yağışlar oluşur.
  4. Erzurum-Kars platosunda yaz aylarında görülen yağışlar genellikle cephesel kökenlidir.Answer
  5. E
    İç Anadolu Bölgesi'nde ilkbahar aylarında ısınan havanın yükselmesiyle oluşan konveksiyonel yağışlara rastlanır.

Answer

Erzurum-Kars platosunda yaz aylarında görülen yağışların cephesel kökenli olduğu ifadesi yanlıştır; bu yağışlar konveksiyonel (yükselim) kökenlidir.
Erzurum-Kars platosu, sert karasal iklimin etkisi altındadır. Burada kışın kar yağışları görülürken, en fazla yağış yaz başlarında düşer. Bu yaz yağışlarının temel nedeni, karaların ısınmasıyla yükselen nemli havanın soğuyarak yoğuşmasıdır. Bu mekanizmaya 'konveksiyonel (yükselim) yağış' denir. Dolayısıyla bu yağışların cephesel (frontal) olduğu bilgisi hatalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Kavramları analiz etme
Bağıl nemin deniz kıyılarında, maksimum nemin ise sıcak bölgelerde yüksek olduğu belirlendi.
Nem türlerinin sıcaklık ve su kaynağı ile ilişkisini kurmak için gereklidir.
2
Yağış oluşum tiplerini eşleştirme
Antalya ve çevresinde cephesel, İç Anadolu ve Erzurum-Kars'ta konveksiyonel, Karadeniz'de ise yamaç yağışlarının baskın olduğu saptandı.
Hangi bölgede hangi mekanizmanın yağışa neden olduğunu ayırt etmek sorunun çözümünü sağlar.
3
Yanlış bilgiyi tespit etme
Erzurum-Kars'taki yaz yağışlarının oluşum şeklinin konveksiyonel olduğu, cephesel olmadığı netleştirildi.
Seçeneklerdeki bilgileri bilimsel gerçeklerle karşılaştırarak hatalı olanı bulmak hedeflenmiştir.

Key Concept

Türkiye'de Yağış Oluşum Tipleri ve Nem İlişkisi

Hints

1
Türkiye'deki yağış tiplerini (yamaç, yükselim, cephe) ve yoğun görüldükleri bölgeleri hatırlayın.
2
Sıcaklık ve maksimum nem arasındaki doğru orantıyı ve bağıl nemin yağış ihtimaliyle ilişkisini göz önüne alın.
3
Erzurum-Kars'ta yazın ısınan havanın dikey yönlü hareketi hangi yağış türünü oluşturur? Cephesel yağışlar genellikle hangi mevsimde ve hangi iklim kuşağında yoğundur?

Practice More

Bağıl nem ve maksimum nemin ters orantılı olduğu durumları (sıcaklık değişimi) bir tablo üzerinden inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Nem türlerini bir kap (maksimum nem) ve içindeki su (mutlak nem) örneğiyle düşünerek bağıl nemin doluluk oranı olduğunu hayal edebilirsiniz. Yağış oluşumlarını ise havanın nasıl yükseldiğine (dağ etkisiyle mi, ısınmayla mı, çarpışmayla mı) bakarak ayırt edebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Türkiye'de Nem ve Yağış

More questions from this topic