Question

Difficulty: Very hardBirleşik Kelimelerin Yazımı

Resmi raporlarda ve ulaşım projelerinde sıkça kullanılan, 'yol' sözcüğüyle kurulan birleşik kelimelerin yazımı TDK güncel kılavuzuna göre belirli kurallara tabidir. Bu bağlamda, aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik kelimelerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Şehrin batı yakasındaki yoğun trafiği hafifletmek amacıyla hazırlanan yeni çevre yolu projesi onaylandı.
  2. B
    Yurt dışı seyahatlerinde hava yolunu tercih eden yolcuların sayısında bu yıl belirgin bir artış gözlendi.
  3. C
    İlçeyi ana artere bağlayan kara yolunda yoğun kar yağışı ve buzlanma nedeniyle ulaşım geçici olarak durdu.
  4. D
    Modern şehircilik anlayışında otoyolların yerleşim merkezlerinin dışından geçirilmesi gürültü kirliliğini azaltır.
  5. Limanın genişletilmesiyle birlikte bölgedeki denizyolu taşımacılığının ve ticaret hacminin gelişmesi bekleniyor.Answer

Answer

Limanın genişletilmesiyle birlikte bölgedeki denizyolu taşımacılığının gelişmesi beklenen seçenekte hata yapılmıştır; 'deniz yolu' ayrı yazılmalıdır.
Türkçede 'yol' sözcüğüyle kurulan ve ulaşım yollarını belirten 'deniz yolu', 'hava yolu', 'kara yolu', 'demir yolu' ve 'çevre yolu' gibi birleşik kelimelerin tamamı ayrı yazılır. Ancak 'denizyolu' taşımacılığıyla ilgili cümlede bu ifade bitişik yazılarak kural ihlal edilmiştir. 'Otoyol' ise bu kuralın dışında kalarak bitişik yazılan bir istisnadır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki 'yol' sözcüğüyle kurulan birleşik kelimeleri tespit etme.
Tespit edilen kelimeler: çevre yolu, hava yolu, kara yolu, otoyol, denizyolu.
Yazım kuralının hangi kelimeler üzerinde uygulanacağını belirlemek için.
2
TDK'nin ulaşım yollarıyla ilgili kuralını hatırlama.
Kural: 'Yol ve ulaşımla ilgili birleşik kelimeler ayrı yazılır.' (Örn: deniz yolu, hava yolu, kara yolu, demir yolu, köprü yol).
Kelime grubunun genel yazım standardını belirlemek için.
3
İstisnai durumları kontrol etme.
'Otoyol' kelimesi bu gruptaki yaygın bir istisnadır ve bitişik yazılır.
Hatalı seçenekle karıştırılabilecek doğru yapıları ayırt etmek için.
4
Hatalı kullanımı belirleme.
'denizyolu' şeklinde bitişik yazılan ifade kurala aykırıdır, 'deniz yolu' olmalıdır.
Yanlış yazımı tespit ederek çözüme ulaşmak için.

Key Concept

Ulaşım Yollarıyla Kurulan Birleşik Kelimelerin Yazımı

Hints

1
Cümlelerde geçen ulaşım ve güzergah bildiren 'yol' kelimelerine odaklanın.
2
TDK'ye göre hava, kara ve deniz gibi ulaşım mecralarının isimleri 'yol' kelimesiyle birleştiğinde nasıl yazılır? Hatırlamaya çalışın.
3
'Otoyol' bitişik yazılırken; deniz, hava ve kara yollarının ayrı yazılması gerektiğini unutmayın.

Practice More

'İç, dış ve sıra' sözcükleriyle kurulan birleşik kelimelerin (sıra dışı, hafta içi vb.) yazım kurallarını gözden geçirerek bu konuyu pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Mantıksal kodlama: 'Otoyol' dışındaki tüm ulaşım yollarını (kara, hava, deniz, demir, çevre) birer 'açık yol' gibi düşünerek her zaman aralarında boşluk (ayrı yazım) olması gerektiğini varsayabilirsiniz.
Estimated Time:45s
Rate this question