Question

Difficulty: Very hardİsimler (Adlar)

Mutfaktaki (I)kavurmanın kokusu, (II)yemek (III)hazırlığı yapan (IV)ailenin (V)iştahını kabarttı.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    I. sözcük, isim-fiil eki yardımıyla türetilmiş, somut bir varlığın adı olan kalıcı bir isimdir.
  2. B
    II. sözcük, somut bir varlığı karşılayan ve herhangi bir çekim eki almamış bir isimdir.
  3. III. sözcük, hem iyelik eki hem de belirtme hâli eki almış soyut bir isimdir.Answer
  4. D
    IV. sözcük, biçimce tekil olduğu hâlde anlamca birden fazla varlığı karşılayan bir topluluk ismidir.
  5. E
    V. sözcük, üçüncü tekil kişi iyelik ekinden sonra belirtme hâli eki almış soyut bir isimdir.

Answer

Hazırlığı sözcüğü hem iyelik hem belirtme hâli eki almış bir isimdir ifadesi yanlıştır.
Cümledeki "yemek hazırlığı" ifadesi bir belirtisiz isim tamlamasıdır. Bu tür tamlamalarda tamlanan (hazırlığı) sadece üçüncü tekil kişi iyelik eki alır. Dolayısıyla bu sözcükte hem iyelik hem de belirtme hâli ekinin bir arada bulunduğu ifadesi dil bilgisi açısından hatalıdır. Benzer bir yapıda olan "iştahını" sözcüğü ise hem iyelik hem de belirtme eki alarak bu farkı belirginleştirmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Sözcüklerin yapılarını ve aldıkları ekleri incelemek.
Kavurma (kalıcı isim), Yemek (isim), Hazırlık (soyut isim), Aile (topluluk ismi), İştah (soyut isim) tespit edildi.
Sözcük türlerini ve temel özelliklerini belirlemek için.
2
İsim tamlaması içindeki eklerin işlevini analiz etmek.
"Yemek hazırlığı" belirtisiz isim tamlamasıdır. Tamlanan durumundaki "hazırlığı" sözcüğündeki ı eki sadece iyelik ekidir.
Belirtisiz isim tamlamalarında tamlananın aldığı ekin iyelik eki olduğunu ayırt etmek için.
3
Diğer sözcüklerdeki iyelik ve hâl eki dizilimini kontrol etmek.
"İştahını" sözcüğünde iştah-ı (iyelik) ve -ı (belirtme) olmak üzere iki ayrı çekim eki varken, "hazırlığı" sözcüğünde sadece bir tane vardır.
Yanlış değerlendirmeyi kesinleştirmek için.

Key Concept

İsimlerde İyelik ve Belirtme Hâli Eki Ayrımı

Practice More

İsim tamlamalarındaki iyelik ekinden sonra gelen hâl eklerini ayırt etmek için 'Onun kitabı' ve 'Türk dili' gibi yapıları 'kitabını' ve 'dilini' şeklinde ekleyerek pratik yapın.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question