Question

Difficulty: MediumAnlatım Biçimleri ve Düşünceyi Geliştirme

Gecenin karanlığı, kasabanın dar sokaklarına çökerken eski ahşap evlerin pencerelerinden sızan cılız sarı ışıklar, taş döşeli yollarda uzun gölgeler oluşturuyordu. Hafiften esen rüzgâr, denizden yosun kokusu getiriyor; paslanmış demir kapıların gıcırtısı sessizliği dalga dalga bölüyordu. Köşedeki tarihi çeşmenin yalağından taşan sular, küçük arklar oluşturarak bayır aşağı süzülüyor, nemli duvarlara çarpan su sesi insanın ruhunda hüzünlü bir melodi bırakıyordu.

Bu parçanın anlatımında aşağıdaki anlatım biçimlerinden hangisi ağır basmaktadır?

  1. BetimlemeAnswer
  2. B
    Öyküleme
  3. C
    Açıklama
  4. D
    Tartışma
  5. E
    Örneklendirme

Answer

Parçada ağırlıklı olarak 'Betimleme' (tasvir etme) tekniği kullanılmıştır.
Doğru cevap olan anlatım biçimi; metinde dar sokaklar, ahşap evler, yosun kokusu ve su sesi gibi niteleyici ayrıntılarla okurun zihninde bir kasaba tablosu oluşturulduğu için betimlemedir.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki niteleyici sözcüklere ve ayrıntılara odaklanın.
Eski ahşap evler, cılız sarı ışıklar, taş döşeli yollar gibi sıfatlarla desteklenmiş görsel ögeler tespit edildi.
Betimlemenin temel amacı, varlıkların veya mekanların ayırt edici özelliklerini sunmaktır.
2
Metindeki duyusal ayrıntıları belirleyin.
Görme (sarı ışık), koklama (yosun kokusu), işitme (su sesi, kapı gıcırtısı) ve dokunma (nemli duvarlar) duyularına hitap edildiği görüldü.
Betimleyici metinler genellikle birden fazla duyuya hitap ederek zihinsel resmin derinliğini artırır.
3
Metnin genel amacını ve yapısını değerlendirin.
Metinde bir olay örgüsü (hareket/olay) yerine, durağan bir manzaranın karakteristik özellikleriyle anlatıldığı belirlendi.
Harekete dayalı olay akışı olsaydı öyküleme; bilgi verme amacı olsaydı açıklama olurdu. Burada sadece 'resmetme' ön plandadır.

Key Concept

Anlatım Biçimleri: Betimleme

Hints

1
Yazarın bu metni yazarken okurun zihninde bir 'fotoğraf karesi' mi yoksa bir 'video film' mi oluşturmaya çalıştığını düşünün.
2
Metindeki 'eski', 'ahşap', 'cılız', 'taş döşeli' gibi sıfatların hangi anlatım tekniğinin temel aracı olduğunu hatırlayın.
3
Metin boyunca yosun kokusu, su sesi ve sarı ışıklar gibi duyusal ayrıntılarla bir mekan tasviri (portresi) yapıldığına dikkat edin.

Practice More

Farklı duyuların (işitme, dokunma, koklama) kullanıldığı karma betimleme örneklerini inceleyerek 'öyküleme' ile arasındaki ince farkı pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Metne şu soruyu sorun: 'Bu metni okuduktan sonra gözlerimi kapattığımda bir manzara canlanıyor mu?' Cevap 'evet' ise ve bu manzara bir olaydan ziyade varlıkların niteliklerine odaklanıyorsa cevap betimlemedir.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question