Osmanlı Devleti'nde hukuk sisteminin merkez teşkilatındaki işleyişine dair aşağıdaki tablo verilmiştir:
| İşlev/Görev | Açıklama |
|---|---|
| İfta | Bir meselenin dinen uygunluğu hakkında görüş (fetva) bildirmek. |
| Kaza | Divan-ı Hümayun'da davaları dinleyip yargılamayı karara bağlamak. |
Tabloda belirtilen bu görevleri yerine getiren İlmiye sınıfı mensupları aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru eşleştirilmiştir?
- Şeyhülislam - KazaskerAnswer
- BNişancı - Sadrazam
- CReisülküttab - Defterdar
- DKadı - Naib
- EMüderris - Kassam
Answer
Osmanlı hukuk sisteminde dini görüş bildirme (ifta/fetva) yetkisi Şeyhülislam'a; Divan-ı Hümayun'da yargılama yapma ve karar verme (kaza) yetkisi ise Kazasker'e aittir.
Osmanlı Devleti'nde hukuk sistemi İlmiye sınıfının denetimindedir. 'İfta' yetkisi, yani bir olayın şeriat kurallarına uygun olup olmadığına dair fetva verme yetkisi Şeyhülislam'a aittir. 'Kaza' yetkisi ise davaların mahkemelerde (Divan-ı Hümayun dahil) görülüp karara bağlanmasıdır; bu görevi Divan düzeyinde Kazasker yürütür.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İlmiye Sınıfı ve Yargı Hiyerarşisi
Hints
1
Kararın 'dini' uygunluğu ile 'hukuki' icrası Osmanlı'da farklı makamlara verilmiştir.
2
Divan-ı Hümayun'da yargılamayı yapan kişi aynı zamanda kadıların atamasını da yapan 'Adalet Bakanı' konumundaki kişidir.
3
Fetva verme yetkisi Şeyhülislam'ındır, ancak kendisi Divan'da bizzat dava görmez. Davayı görüp karara bağlayan Kazasker'dir.
Practice More
Kazasker'in askeri sınıfa ait miras (tereke) kayıtlarını tutan 'Kassamlar' üzerindeki otoritesini inceleyebilirsiniz.
Alternative Method
Osmanlı'da 'Kaza' kelimesinin 'Kadı' ve 'Kazasker' ile kökteş olduğunu (yargı anlamında) hatırlamak, yargılama yapan görevliyi bulmayı kolaylaştırır.
Estimated Time:1m 15s