Question

Difficulty: MediumKütahya-Eskişehir Savaşları ve Sonuçları

Batı Cephesi'nde Kütahya-Eskişehir Savaşları'nın kaybedilmesiyle Türk ordusu Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmiş ve TBMM'de meclisin Kayseri'ye taşınması gibi karamsar senaryolar tartışılmaya başlanmıştır. Ancak aynı günlerde Mustafa Kemal Paşa'nın talimatıyla Ankara'da 'Maarif Kongresi' toplanarak milli eğitimin esasları belirlenmiştir.

Yaşanan bu ağır askeri mağlubiyetin yarattığı kriz ortamında, meclisin yetkilerini tek elde toplayarak hızlı karar alınmasını sağlamak amacıyla Mustafa Kemal Paşa'ya verilen görev ve yetki aşağıdakilerden hangisidir?

  1. BaşkomutanlıkAnswer
  2. B
    Tekalif-i Milliye
  3. C
    Heyet-i Temsiliye Başkanlığı
  4. D
    Meclis Hükümeti Sistemi
  5. E
    Saltanat Naibliği

Answer

Mustafa Kemal Paşa'ya Başkomutanlık yetkisinin verilmesi
Kütahya-Eskişehir Savaşları'ndaki yenilgi sonrası TBMM'de yaşanan büyük tartışmaları sonlandırmak ve ordunun Sakarya Nehri'nin doğusundaki savunmasını organize etmek için 5 Ağustos 1921'de Başkomutanlık Yasası kabul edilmiştir. Bu yasa ile Mustafa Kemal Paşa, meclisin yetkilerini şahsında toplayarak geniş bir yetkiyle ordunun başına geçmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Askeri durumun analizi
Kütahya-Eskişehir Savaşları'nda ordunun yenilerek Sakarya Nehri'nin doğusuna çekildiği tespit edilir.
Bu mağlubiyet, Milli Mücadele'nin en büyük krizlerinden birine yol açmıştır.
2
Eş zamanlı gelişmelerin değerlendirilmesi
Savaşın en zor anlarında Ankara'da Maarif Kongresi'nin toplanması, milli eğitimin önemini gösterir.
Soru kökündeki bağlamı tamamlayan önemli bir detaydır.
3
Siyasi/Hukuki çözümün belirlenmesi
Meclisin yasama ve yürütme yetkilerini 3 ay süreyle Mustafa Kemal Paşa'ya devreden kanun belirlenir.
Hızlı karar alabilmek ve orduyu toparlayabilmek için bu olağanüstü yetki devri yapılmıştır.

Key Concept

Kütahya-Eskişehir Savaşları Sonrası Başkomutanlık Kanunu

Hints

1
Bu yetki meclisin gücünü tek bir kişide birleştirir.
2
Mustafa Kemal Paşa'ya ordunun başına geçmesi için 3 ay süreyle verilmiştir.
3
Sakarya Meydan Muharebesi öncesinde, yasama ve yürütme yetkilerinin meclisten bir lidere geçtiği karardır.

Practice More

Başkomutanlık yetkisi alındıktan hemen sonra yayınlanan Tekalif-i Milliye Emirleri'nin kapsamını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question