Examkin

Question

Difficulty: HardTürk-İslam Devletlerinde Devlet Yönetimi

Büyük Selçuklu Devleti'nde merkezi otoritenin eyaletlerdeki mali ve idari işleyişini hükümdar adına denetlemekle görevli olan; ancak yetki alanı ordu mensuplarını ve adli (şer'i) yargı teşkilatını kapsamayan divan aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Divan-ı İşrafAnswer
  2. B
    Divan-ı İstifa
  3. C
    Divan-ı Mezalim
  4. D
    Divan-ı İnşa
  5. E
    Divan-ı Berid

Answer

Türk-İslam devletlerinde (özellikle Selçuklularda) mali ve idari denetimi yapan kurum Divan-ı İşraf'tır.
Divan-ı İşraf, Türk-İslam devletlerinde devletin mali ve idari işlerini hükümdar adına denetleyen teftiş kurumudur. Bu divanın başındaki görevliye 'Müşrif' denir. Ancak bu kurumun denetim yetkisi, kendi özel teşkilatları olan askeri sınıfı (Divan-ı Arz sorumluluğunda) ve yargı mensuplarını kapsamaz. Bu nüans, Selçuklu devlet teşkilatındaki kuvvetler ayrılığına benzer görev dağılımını gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Sorudaki temel işlevi tanımla.
Devletin mali ve idari işleyişinin 'denetlenmesi' (teftiş) anahtar kavramdır.
Türk-İslam devlet yönetiminde her divanın özgün bir fonksiyonu vardır.
2
Yetki sınırlarını analiz et.
Denetim yetkisi ordu (askeriye) ve yargı (adliye) dışında kalan sivil ve mali bürokrasi ile sınırlıdır.
Askeri işler Divan-ı Arz'ın, adli işler ise Kadı'l-Kudat'ın yetki alanındadır.
3
Kurum ve yönetici eşleşmesini doğrula.
Başında 'Müşrif' unvanlı görevlinin bulunduğu Divan-ı İşraf, bu tanıma tam olarak uymaktadır.
Müşrif-i Memalik, devletin genel denetçisi konumundadır.

Key Concept

Divan-ı İşraf'ın Görev ve Yetki Sınırları

Hints

1
Bu kurumun başındaki görevlinin unvanı 'Müşrif'tir.

Practice More

Karahanlılar, Gazneliler ve Selçuklulardaki divan isimlerinin ve başındaki görevlilerin unvanlarının (Müstevfi, Müşrif, Tuğrai gibi) bir tablosunu oluşturarak ezberleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Türk-İslam Devletlerinde Devlet Yönetimi

More questions from this topic