İdare hukukunda idari işlemin "yetki" unsuru; yer, konu, zaman ve kişi bakımından idareye tanınan karar alma gücünü ifade eder. Yetki unsuru ile ilgili sakatlıklar; yetki gasbı, fonksiyon gasbı ve yetki tecavüzü gibi farklı hukuki sonuçlar doğuran kategorilere ayrılır. Bu sakatlıklardan hangisinin varlığı durumunda, tesis edilen işlem hukuk aleminde hiçbir sonuç doğurmaz (yokluk) yerine, yargı mercileri tarafından "iptal edilebilir" bir nitelik kazanır?
Aşağıdakilerden hangisi idari işlemde bir "yetki tecavüzü" (makam tecavüzü) örneği olup, işlemin yargı yoluyla iptal edilmesine imkan tanır?
- ABir belediye encümeninin, yargı organlarının (mahkemelerin) görev alanına giren bir uyuşmazlığı karara bağlayarak "müsadere" kararı alması
- Bİstifa ederek görevinden ayrılmış ve memuriyet sıfatı sona ermiş eski bir okul müdürünün, ayrıldığı okul adına resmi bir nakil belgesi düzenlemesi
- CHerhangi bir resmi sıfatı bulunmayan bir sivil şahsın, belediye zabıtası gibi davranarak pazar yerinde tezgahlara el koyması
- Bir bakanlığın bölge müdürünün, o ilin valisine kanunla münhasır olarak tanınmış bir yetkiyi kullanarak idari karar tesis etmesiAnswer
- EYasama organının (TBMM), idarenin düzenleme sahasına giren bireysel ve somut bir olay hakkında disiplin cezası niteliğinde bir karar alması
Answer
Bölge müdürünün valiye ait münhasır bir yetkiyi kullanması durumu, idari makamlar arası yetki paylaşımının ihlali (yetki tecavüzü) olduğu için işlem iptal edilebilir niteliktedir.
Doğru cevap olan bölge müdürünün valinin yetkisini kullanması durumu, idari teşkilat içerisindeki iki makam arasındaki yetki sınırının aşılmasıdır. Bu duruma 'yetki tecavüzü' denir. Yetki tecavüzü ile sakatlanan işlemler, idari yargıda açılacak bir iptal davası ile ortadan kaldırılana kadar 'hukuka uygunluk karinesinden' yararlanır ve icra edilebilirler. Bu nedenle 'iptal edilebilir' niteliktedirler.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İdari İşlemlerde Yetki Unsuru ve Sakatlık Türleri
Hints
1
Yokluk ve iptal edilebilirlik arasındaki farkı hatırlayın: Yoklukta işlem hiç doğmaz, iptal edilebilirlikte ise yargıç kararına kadar geçerlidir.
2
Eğer işlem, idare dışından biri (sivil) veya başka bir erk (yasama/yargı) tarafından yapılıyorsa bu 'gasap'tır; iki idari makam arasında oluyorsa 'tecavüz'dür.
3
Soru sizden iptal davasına konu olabilecek, yani daha hafif bir sakatlık olan 'yetki tecavüzü' örneğini bulmanızı istiyor.
Practice More
İdari işlemlerin diğer unsurları olan 'şekil' ve 'maksat' unsurlarındaki sakatlıkların hangi durumlarda yokluk, hangi durumlarda iptal sebebi sayıldığını inceleyiniz.
Alternative Method
Sıkça kullanılan 'Sıfat+Sıfat=Gasap, İdare+İdare=Tecavüz' formülünü uygulayabilirsiniz. Eğer işlemi yapanlar arasında bir 'idari makam' ilişkisi varsa genellikle tecavüz, yoksa gasap söz konusudur.
Estimated Time:1m 15s