Question

Difficulty: HardTürkiye'de Bitki Örtüsü: Ot Formasyonu

Türkiye'de ot formasyonlarının dağılışını inceleyen bir araştırma grubunun saha raporunda şu tespitler yer almaktadır:

* I. Saha: İç Anadolu’nun kuzey kesimlerinde, aslında orman yetişebilecek nem şartlarına sahip olunmasına karşın, yüzyıllardır süren beşerî müdahaleler sonucu ağaçların yok olduğu alanlarda; geven ve yavşan otu gibi türlerin arasında yer yer ahlat, alıç ve kuşburnu gibi yabani meyve ağaççıklarına rastlanmaktadır.
* II. Saha: Kuzeydoğu Anadolu’da, yüksek dağların ağaç yetişme sınırının (20002000-25002500 m) üzerinde yer alan, düşük sıcaklıklar ve yaz yağışlarıyla beslenen, boyları bozkırlara göre daha uzun ve gür olan topluluklar hakimdir.

Buna göre, incelenen sahalar ve bu sahalardaki bitki örtüsü özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    I. sahada görülen vejetasyon, doğal süreçlerden ziyade insan tahribatı sonucu ortaya çıkan antropojen bozkır karakterindedir.
  2. B
    II. sahada yayılım gösteren alpin çayırlar, sıcaklığın ağaç yetişmesi için yetersiz kaldığı fiziksel sınırın ötesinde gelişim göstermiştir.
  3. C
    I. sahada yer alan ahlat ve alıç gibi türler, bölgenin geçmişte daha geniş orman örtüsüne sahip olduğunun kanıtı olan antropojen bozkır göstergeleridir.
  4. I. sahadaki ot formasyonunun günümüzdeki yayılışı ve tür kompozisyonu, tamamen bölgenin yıllık yağış miktarı ve şiddetli yaz kuraklığına bağlı doğal bir süreçle şekillenmiştir.Answer
  5. E
    II. sahadaki bitki topluluklarının (çayır) yaz mevsiminde yeşil kalabilmesi, bölgedeki hayvancılık faaliyetlerinin türünü ve verimliliğini doğrudan etkilemiştir.

Answer

Birinci sahadaki bitki örtüsünün (bozkır) oluşumunun sadece doğal iklimsel süreçlere (yağış azlığı ve kuraklık) dayandırılması yanlış bir çıkarımdır; çünkü bu sahadaki oluşum insan tahribatı sonucu gelişen antropojen bir süreçtir.
Doğru yanıt olan seçenek, birinci sahadaki bozkırların oluşumunu sadece yağış azlığına ve yaz kuraklığına bağlamaktadır. Oysa metinde açıkça 'beşerî müdahaleler sonucu ağaçların yok olduğu' ve sahada 'ahlat, alıç' gibi orman kalıntısı türlerin bulunduğu belirtilmiştir. Bu durum, bitki örtüsünün tamamen doğal değil, insan etkisiyle şekillenmiş bir 'antropojen bozkır' olduğunu kanıtlar.

Step-by-Step Solution

1
I. sahanın analiz edilmesi
İç Anadolu'da ormanların tahribiyle oluşan ve içerisinde ahlat, alıç gibi ağaç kalıntıları bulunan bu saha 'antropojen bozkır'dır.
Beşerî müdahale vurgusu ve ağaççık kalıntıları sahanın doğal step olmadığını gösterir.
2
II. sahanın analiz edilmesi
Kuzeydoğu Anadolu'da, orman üst sınırının üzerinde yaz yağışlarıyla yeşeren bu topluluklar 'alpin çayır'dır.
Yükselti, düşük sıcaklık ve yaz yağışı kriterleri alpin çayırları tanımlar.
3
Seçeneklerin değerlendirilmesi
Antropojen bozkırların oluşumunda insan faktörü birincil derecede etkilidir.
Yanlış olan seçenekte bu oluşumun tamamen doğal ve iklimsel olduğu iddia edilmektedir.

Key Concept

Antropojen Bozkır ve Alpin Çayır Ayrımı

Hints

1
İç Anadolu'daki bazı bozkırlar doğal değil, 'insan yapımı'dır.
2
Bir yerde ahlat, alıç ve kuşburnu gibi ağaççıklar bozkırların arasında tek tük görülüyorsa, orası eskiden ormandır.
3
Doğal stepler (bozkır) yarı kurak iklimin sonucuyken, antropojen bozkırlar orman kıyımının sonucudur.

Practice More

Türkiye'deki çalı (maki, garig, psödömaki) formasyonlarının insan tahribatıyla ilişkisini inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s
Rate this question