Question

Difficulty: HardYazımı Karıştırılan Sözcükler

Dilimize yabancı dillerden geçen bazı sözcükler, Türkçenin ses özelliklerine (ünlü uyumu, ünsüz yumuşaması vb.) tam olarak uyum sağlamayabilir. Bu durum, özellikle ünlüyle başlayan eklerin getirilmesi sırasında yazım yanlışlarına yol açabilmektedir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

  1. A
    Uzun süren araştırmalar sonucunda elde edilen veriler, kolektif bir çalışmanın ürünüdür.
  2. B
    Yemekten önce ikram edilen aperitif atıştırmalıklar davetlilerin beğenisini topladı.
  3. C
    Yaptığı davranışın sonuçlarını görünce çevresindekilere karşı oldukça mahcup oldu.
  4. D
    Alternatif tıp yöntemleri arasında yer alan akupunktur, günümüzde yaygınlık kazanmıştır.
  5. Bakanlık tarafından istenen tüm evrağın asılları, ilgili birime elden teslim edildi.Answer

Answer

Bakanlık tarafından istenen tüm evrağın asılları ifadesinde yer alan 'evrağın' sözcüğünün yazımı yanlıştır; doğrusu 'evrakın' olmalıdır.
Bakanlık belgelerinden bahsedilen seçenekte geçen 'evrağın' sözcüğü yanlıştır. Türkçede bazı yabancı kökenli sözcükler (evrak, hukuk, emlak, merak vb.) ünlüyle başlayan ek aldıklarında sonlarındaki sert ünsüz yumuşamaz. Bu nedenle kelime 'evrakın' şeklinde yazılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki yabancı kökenli ve yazımı karıştırılabilecek sözcükleri (kolektif, aperitif, mahcup, akupunktur, evrağın) belirleyin.
Yazım denetimi yapılacak hedef kelimeler tespit edildi.
Hatanın hangi kelimede olabileceğine dair bir ön eleme yapmak gerekir.
2
Tespit edilen sözcüklerin TDK yazım kurallarına göre ek almış hallerini ve kök yazımlarını inceleyin.
Kolektif, aperitif, mahcup ve akupunktur sözcüklerinin yazım kurallarına uygun olduğu görüldü.
Her kelimenin kendine özgü yazım kuralları veya istisnaları mevcuttur.
3
'Evrak' sözcüğünün Arapça kökenli olduğunu ve Türkçede sonu 'k' ile bitmesine rağmen ünlüyle başlayan ek aldığında yumuşamaya (k -> ğ) uğramayan istisnai kelimelerden biri olduğunu hatırlayın.
Evrak -> evrakın (doğru), evrağın (yanlış) ayrımı yapıldı.
Yabancı kökenli kelimelerdeki ünsüz yumuşaması istisnası, KPSS gibi sınavlarda sıkça sorulan bir konudur.

Key Concept

Yabancı Kökenli Kelimelerde Ünsüz Yumuşaması İstisnaları

Hints

1
Cümlelerdeki yabancı kökenli kelimelerin ek almış hallerine ve ünsüz yumuşaması kurallarına dikkat edin.
2
Özellikle Arapçadan dilimize geçen ve sonu 'k' ile biten bazı kelimelerin yumuşama kuralına uymadığını hatırlayın.
3
'Hukuk' kelimesinde olduğu gibi 'evrak' kelimesinde de sondaki 'k' sesi ünlü gelince ğ'ye dönüşmez.

Practice More

Yabancı kökenli kelimelerde yumuşama olmayan diğer örnekleri (hukuk, ahlak, evrak, emlak) listeleyerek çalışma kartları oluşturun.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question