Question

Difficulty: HardTürkiye'de Bitki Örtüsü: Ormanlar

Türkiye'de ormanların yetişebildiği en yüksek seviye olan 'orman üst sınırı' üzerinde enlem (sıcaklık) temel belirleyici olsa da bazı bölgelerde yerel faktörler bu kuralın dışına çıkılmasına neden olur. Örneğin; Kuzeybatı Anadolu'daki Yıldız Dağları'nda orman üst sınırı yaklaşık 10001000 metre civarındayken, Doğu Anadolu'da Erzurum-Kars çevresinde bu sınır 28002800 metreye kadar çıkmaktadır.

Erzurum-Kars çevresinde orman üst sınırının Yıldız Dağları'na göre çok daha yüksek olmasını sağlayan temel faktör aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Karasallığın etkisiyle yaz sıcaklıklarının belirgin şekilde artması ve kütle etkisiAnswer
  2. B
    Yıllık toplam yağış miktarının Yıldız Dağları'ndan daha fazla olması
  3. C
    Enlem etkisine bağlı olarak güneş ışınlarının düşme açısının daha büyük olması
  4. D
    Bölgedeki volkanik toprakların mineral bakımından zengin olması
  5. E
    Hakim rüzgar yönünün nemli hava kütlelerini bölgeye taşıması

Answer

Erzurum-Kars çevresinde orman üst sınırının çok yüksek olmasının nedeni karasallık ve kütle etkisidir.
Türkiye'de orman üst sınırının en yüksek olduğu yer Doğu Anadolu'dur. Bunun nedeni karasallık ve kütle etkisidir. Erzurum-Kars gibi yüksek platolarda yaz sıcaklıkları, deniz seviyesindeki benzer enlemlere göre daha az nem olduğu için daha fazla ısı birikimine neden olur ve ağaçlar daha yüksek seviyelere kadar tırmanabilir.

Step-by-Step Solution

1
Orman üst sınırını belirleyen temel faktörü hatırla.
Orman üst sınırı sıcaklık yetersizliği ile belirlenir.
Belli bir sıcaklığın altında ağaçlar fizyolojik olarak hayati fonksiyonlarını sürdüremez.
2
Yıldız Dağları ve Erzurum-Kars konumlarını karşılaştır.
Yıldız Dağları denizel ve daha alçak bir kütledir, Erzurum-Kars ise yüksek ve karasaldır.
Konum farkı, ısı birikimi ve yerel iklim şartlarını değiştirir.
3
Karasallık ve 'Kütle Etkisi' kavramlarını analiz et.
Geniş ve yüksek kütleler (platolar), izole dağ zirvelerine göre yazın daha fazla ısınır.
Kara kütlesinin büyüklüğü ısıyı muhafaza eder ve ağaçların (özellikle Sarıçam) 28002800 metrede bile yetişebileceği sıcaklık ortamını sağlar.

Key Concept

Orman Üst Sınırı ve Kütle Etkisi

Hints

1
Orman üst sınırını belirleyen temel faktörün 'nem' değil 'sıcaklık' olduğunu hatırla.
2
Doğu Anadolu'da yazların sıcak geçmesini sağlayan 'karasallık' ve geniş kara kütlelerinin ısınma özelliğini düşün.

Practice More

Türkiye'de orman alt sınırının neden Karadeniz'de 0 metreden başladığını araştırabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question