Question

Difficulty: Very hardLozan Barış Antlaşması

Lozan Barış Antlaşması ile Türkiye, siyasi bağımsızlığını tam olarak kazanmış olsa da antlaşmanın ekinde yer alan "Ticaret Mukavelenamesi" ile ekonomik bağımsızlığını kısıtlayan bazı geçici düzenlemeleri kabul etmek zorunda kalmıştır. Bu doğrultuda, Türkiye'nin 19291929 yılına kadar korumacı bir gümrük politikası izlemesini engelleyen ve milli sanayinin gelişimini geciktiren temel düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 19161916 tarihli gümrük tarifelerinin beş yıl boyunca (19291929'a kadar) uygulanması zorunluluğuAnswer
  2. B
    Kapitülasyon haklarının "Adli Müşavirler" gözetiminde kademeli olarak kaldırılması
  3. C
    Düyun-u Umumiye İdaresinin vergi toplama yetkisinin belirli bölgelerde sürmesi
  4. D
    Kabotaj hakkının yabancı gemilere on yıl süreyle tanınmaya devam edilmesi
  5. E
    Osmanlı borçlarının yalnızca altın para birimi üzerinden ve tek seferde ödenmesi şartı

Answer

Türkiye'nin 19291929 yılına kadar korumacı gümrük politikası izlemesini engelleyen düzenleme, 19161916 tarihli gümrük tarifelerinin beş yıl boyunca aynen korunması zorunluluğudur.
Doğru cevap olan seçenek, Lozan Antlaşması'na ekli Ticaret Sözleşmesi uyarınca Türkiye'nin Osmanlı döneminden kalan 19161916 gümrük tarifelerini 55 yıl boyunca değiştiremeyeceği hükmünü ifade eder. Bu durum, genç Cumhuriyet'in yerli üreticiyi yüksek gümrük duvarlarıyla korumasını engellemiş ve ancak 19291929 yılında gümrük bağımsızlığının tam olarak kazanılmasıyla korumacı-devletçi politikalara geçilebilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Lozan Antlaşması'nın sadece bir barış metni değil, aynı zamanda ekonomik ek protokolleri (mukavelenameler) olduğunu belirle.
Antlaşmanın ekonomiyle ilgili kısıtlamalar içerdiği anlaşılır.
Tam bağımsızlık hedefiyle bazı geçici tavizlerin ilişkisini kurmak gerekir.
2
Ticaret Mukavelenamesi'ndeki gümrük hükümlerini analiz et.
19161916 tarihli (Osmanlı'dan kalan) gümrük tarifelerinin 55 yıl süreyle değiştirilemeyeceği bilgisine ulaşılır.
İtilaf Devletleri, kendi mallarının Türkiye pazarına düşük vergilerle girmeye devam etmesini amaçlamıştır.
3
Bu kısıtlamanın süresini ve bitiş tarihini hesapla.
Antlaşmanın yürürlüğe girmesinden itibaren 55 yıl, yani 19291929 yılına kadar sürdüğü görülür.
19291929 Gümrük Tarife Kanunu'nun neden bu tarihte çıkarıldığının kronolojik bağlantısı kurulur.
4
Bu durumun milli ekonomiye etkisini değerlendir.
Korumacı gümrük politikalarına ancak 19291929'dan sonra geçilebildiği sonucuna varılır.
Milli sanayinin neden 19231923-19291929 arası beklenen atılımı yapamadığı açıklanır.

Key Concept

Lozan Ticaret Mukavelenamesi ve Ekonomik Egemenlik Kısıtlamaları

Hints

1
Lozan'da siyasi bağımsızlık tam alınsa da ekonomik alanda 19291929'a kadar süren geçici bir kısıtlama kabul edilmiştir.
2
19291929 yılında çıkarılan Gümrük Tarife Kanunu'nun neden bu kadar beklendiğini düşünün; bu tarihten önce gümrük oranlarını değiştirme yetkimiz kısıtlıydı.
3
Ticaret Sözleşmesi'ne göre Türkiye, Osmanlı'nın son döneminde (19161916) belirlediği gümrük oranlarını 55 yıl boyunca sabit tutmak zorunda kalmıştır.

Practice More

19291929 Dünya Ekonomik Bunalımı'nın Türkiye'deki gümrük serbestisinin sona ermesiyle aynı döneme denk gelmesinin 'Devletçilik' ilkesine geçişteki etkisini inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Kronolojik eleme yöntemi kullanılabilir: Kabotaj 19261926'da, Gümrük Yasası 19291929'da tam yürürlüğe girmiştir. Lozan'da gümrük tarifeleri üzerine konulan 55 yıllık süre (19231923+519285 \approx 1928/2929) bu iki tarih arasındaki boşluğu açıklar.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question