Question

Difficulty: Very hardİki Noktanın Kullanımı

Noktalama kuralları çerçevesinde iki nokta (:); kendisinden sonra örnek verilecek, açıklama yapılacak veya alıntı yapılacak cümlelerin sonuna konur. İki noktadan sonra gelen bölüm bağımsız bir cümle niteliği taşıyorsa büyük harfle, sadece örneklerden oluşuyorsa küçük harfle başlar.

Bu kurallar ve iki noktanın yapısal işlevleri göz önünde bulundurulduğunda, aşağıdaki cümlelerin hangisinde iki noktanın (:) kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Eski Türk edebiyatında sanatçılar şu iki unsura çok önem verirlerdi: mazmunlar ve aruz ölçüsü.
  2. B
    Toplantıda alınan kararların temel amacı şudur: Kurumsal verimliliği artırarak maliyetleri minimum düzeye indirmek.
  3. C
    Bahçede farklı türlerde pek çok çiçek bulunuyordu: papatyalar, menekşeler, güller ve nergisler.
  4. Daire başkanlığında şu üç birim oluşturuldu: planlama, uygulama ve denetim: bu birimlerin her birinde beşer uzman personel görevlendirildi.Answer
  5. E
    Modern Türk hikâyeciliğinin öncü isimlerinden olan Sait Faik Abasıyanık şöyle der: 'Bir insanı sevmekle başlar her şey.'

Answer

Daire başkanlığında şu üç birim oluşturuldu: planlama, uygulama ve denetim: bu birimlerin her birinde beşer uzman personel görevlendirildi. cümlesindeki ikinci iki nokta kullanımı yanlıştır.
Daire başkanlığına dair birimlerin listelendiği cümlede, listenin bittiği ve yeni bir yargının başladığı noktada iki nokta (:) kullanılmıştır. Ancak Türkçede iki nokta; açıklama, örnekleme veya alıntı yapılacağı zaman kullanılır. Örnekleme grubu sona erdiğinde ve ardından yeni bir bağımsız cümle geldiğinde, bu iki yapı arasına noktalı virgül (;) konulmalıdır. Bu cümlede iki noktanın ardı ardına kullanılması noktalama kuralı ihlalidir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci iki noktanın işlevini kontrol etme
Cümlede 'şu üç birim oluşturuldu' ifadesinden sonra gelen 'planlama, uygulama ve denetim' bir örnekleme grubudur. Dolayısıyla ilk iki noktanın kullanımı doğrudur.
Örnek verilecek cümlelerin sonuna iki nokta konur.
2
Örnekleme grubunun yazımını kontrol etme
Sıralanan birimler ('planlama, uygulama ve denetim') özel isim değildir ve tam bir cümle kurmazlar. Bu nedenle küçük harfle başlamaları doğrudur.
İki noktadan sonra gelen bölüm cümle niteliğinde değilse küçük harfle başlar.
3
İkinci iki noktanın işlevini kontrol etme
Örneklemeden sonra gelen 'bu birimlerin her birinde...' kısmı bir açıklama veya alıntı değil, önceki yargıya bağlı yeni bir bağımsız cümledir. Bu durumda iki nokta yerine noktalı virgül (;) kullanılmalıdır.
Örnekleme yapılan bir cümlenin ardından gelen ve bu örneklerle ilgili genel bir yargı bildiren ikinci bir cümle, noktalı virgül veya nokta ile ayrılır; iki nokta üst üste yığılmaz.

Key Concept

İki Nokta ve Noktalı Virgül Ayrımı

Practice More

İki nokta ile noktalı virgülün karıştırıldığı karmaşık cümle yapılarını incelemek konuyu pekiştirmenize yardımcı olacaktır.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question