Question

Difficulty: MediumParaleller ve Enlem Etkileri

Türkiye'nin matematiksel konumu dikkate alındığında, 2121 Haziran tarihinde aynı boylam üzerinde yer alan Hatay ve Sinop şehirlerinde, yatay düzleme dik yerleştirilen özdeş çubukların öğle vaktindeki gölge boylarının birbirinden farklı olduğu gözlemlenmiştir. Sinop'taki gölge boyunun Hatay'a göre daha uzun olması, bu iki merkezin aşağıdaki özelliklerinden hangisinin farklı olmasıyla açıklanabilir?

  1. Ekvator'a olan kuş uçuşu uzaklıklarınınAnswer
  2. B
    Ortalama yükselti değerlerinin
  3. C
    Denizellik ve nemlilik oranlarının
  4. D
    Yerel saatlerinin ve boylam derecelerinin
  5. E
    Hakim rüzgar yönlerinin ve yer şekillerinin

Answer

Sinop'un Hatay'dan daha kuzeyde olması, yani Ekvator'a olan kuş uçuşu uzaklığının (enleminin) farklı olması nedeniyle güneş ışınlarını daha eğik açıyla alması ve gölgenin daha uzun olmasıdır.
Doğru yanıt olan seçenek, merkezlerin Ekvator'a olan uzaklıklarının farklılığını vurgular. Türkiye Kuzey Yarım Küre'de yer aldığı için, güneydeki Hatay'dan kuzeydeki Sinop'a gidildikçe enlem derecesi büyür. Enlem derecesi büyüdükçe güneş ışınlarının düşme açısı küçülür, bu da gölge boyunun uzamasına neden olur. Bu tamamen matematiksel (mutlak) konumun bir sonucudur.

Step-by-Step Solution

1
Merkezlerin konumlarını analiz etme
Hatay yaklaşık 3636^\circ Kuzey, Sinop ise 4242^\circ Kuzey enlemindedir. Sinop, Hatay'a göre Ekvator'dan daha uzaktır.
Türkiye'nin güney-kuzey uzanışını bilmek enlem etkisini anlamak için temeldir.
2
Güneş ışınlarının geliş açısını değerlendirme
Dünya'nın şekli nedeniyle, Ekvator'dan kutuplara gidildikçe güneş ışınlarının düşme açısı daralır (küçülür).
Gölge boyu, ışınların geliş açısı ile ters orantılıdır.
3
Gölge boyu ile ilişkilendirme
Sinop'ta güneş ışınları Hatay'a göre daha eğik açıyla düştüğü için Sinop'taki gölge boyu daha uzundur.
Işınlar ne kadar eğik gelirse, cismin gölgesi o kadar uzun olur.

Key Concept

Enlem Etkisi ve Güneş Işınlarının Geliş Açısı

Hints

1
Güneş ışınlarının bir yere ne kadar dik veya eğik geldiğini düşünün.
2
Türkiye'nin kuzeyine doğru gidildikçe güneş ışınlarının geliş açısı nasıl değişir?
3
Işınların geliş açısını belirleyen temel faktör, bir yerin Ekvator'a olan uzaklığı yani enlemidir.

Practice More

Türkiye'de güneyden kuzeye gidildikçe değişen diğer enlem etkilerini (çizgisel hız, yerçekimi, gece-gündüz süre farkı) listeleyiniz.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question