Question

Difficulty: HardAsya Hun Devleti (Büyük Hun Devleti)

Asya Hun Devleti hükümdarı Mete Han, Orta Asya Türk boylarını tek bir çatı altında topladıktan sonra orduda liyakate dayalı "Onlu Sistem" adı verilen hiyerarşik bir düzen kurmuştur. Bu sistemde, farklı boylara mensup savaşçılar aynı birlikler içinde harmanlanarak boy beylerinin kendi savaşçıları üzerindeki müstakil otoritesi zayıflatılmıştır.

Bu askeri ve idari düzenlemenin, Hun siyasi yapısında meydana getirdiği temel dönüşüm aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Konar-göçer yaşam tarzından yerleşik hayata geçişin hukuki altyapısını hazırlamak
  2. Boylar federasyonu yapısından merkeziyetçi imparatorluk yapısına geçişi sağlamakAnswer
  3. C
    'Kut' inancının hanedanın tüm erkek üyelerine ait olması geleneğine son vermek
  4. D
    Maniheizm ve Budizm gibi yabancı dinlerin ordu hiyerarşisindeki etkisini engellemek
  5. E
    Kurultay üyelerinin seçimle belirlenmesi yöntemini getirerek demokratikleşmeyi başlatmak

Answer

Onlu sistemin temel siyasi sonucu, boylar federasyonu yapısından merkeziyetçi imparatorluk yapısına geçişin sağlanmasıdır.
Onlu sistem, Türk devlet geleneğinde boy bağlılığına dayalı parçalı askeri yapıyı sonlandırarak, tüm birliklerin doğrudan hükümdara (merkeze) bağlanmasını sağlamıştır. Bu durum, devleti zayıf bağlarla bağlı bir federasyondan, merkeziyetçi bir imparatorluğa (cihan şümul bir yapıya) dönüştüren en kritik adımdır.

Step-by-Step Solution

1
Onlu sistem reformunun sosyo-politik yapısını analiz etmek
Askerlerin boy bazlı değil, sayısal (onlu, yüzlü, binli) birimler bazlı örgütlenmesi.
Boy beylerinin kendi aşiretleri üzerindeki askeri kontrolünü kırarak doğrudan Hakan'a bağlı bir ordu kurmak amaçlanmıştır.
2
Reformun merkezi otorite üzerindeki etkisini değerlendirmek
Geleneksel 'Boylar Federasyonu'nun yerini merkezi bir otoritenin alması.
Askeri gücün tek elde toplanması, Mete Han'ın Orta Asya'daki siyasi birliği sürdürülebilir bir imparatorluk yapısına kavuşturmasını sağlamıştır.

Key Concept

Onlu Sistem ve Merkeziyetçilik

Hints

1
Mete Han'ın orduda farklı boyları birbirine karıştırmasının, boy beylerinin gücü üzerindeki etkisini düşünün.

Practice More

Mete Han'ın Çin politikasını (vergiye bağlama ama yerleşmeme) asimilasyon riski üzerinden analiz eden bir soruyla konuyu pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question