Question

Difficulty: HardTürkiye'de Hayvancılık ve Ormancılık

Türkiye'de hayvancılık faaliyetlerinin coğrafi dağılışı incelendiğinde; bazı kolların doğrudan iklim ve bitki örtüsü gibi doğal çevre koşullarına bağlı olduğu, bazılarının ise sanayi tesisleri, tüketici nüfus ve modern üretim teknikleri gibi beşerî faktörlere göre şekillendiği görülür.

Aşağıdaki tabloda bazı hayvancılık faaliyetleri ve bu faaliyetlerin yoğunlaştığı alanların belirlenmesindeki temel faktörler eşleştirilmiştir:

Hayvancılık FaaliyetiYoğunlaştığı AlanTemel Belirleyici Faktör
I. ArıcılıkDoğu Karadeniz ve MuğlaBitki örtüsü (flora) çeşitliliği
II. Kümes hayvancılığıMarmara ve Ege BölgesiTüketici nüfusa ve pazara yakınlık
III. Mera hayvancılığıErzurum-Kars ve ArdahanYaz yağışları ve gür çayır varlığı
IV. Kıl keçisi yetiştiriciliğiToros Dağları kuşağıMaki ve çalı formasyonunun varlığı
V. Besi ve ahır hayvancılığıİç Anadolu (Şeker fabrikaları çevresi)Bozkır (step) bitki örtüsü yaygınlığı

Buna göre, tablodaki eşleştirmelerden hangisi Türkiye'nin ekonomik coğrafyası ilkeleri açısından yanlış bir değerlendirmedir?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. D
    IV
  5. VAnswer

Answer

İç Anadolu'da şeker fabrikaları çevresinde yoğunlaşan besi ve ahır hayvancılığının temel faktörü bozkır bitki örtüsü değil, sanayi yan ürünü olan küspe varlığıdır.
Besi ve ahır hayvancılığı, modern yöntemlerle yapılan ve iklimden bağımsız olan bir faaliyettir. İç Anadolu Bölgesi'nde özellikle Konya, Aksaray ve Ankara gibi illerde şeker fabrikaları çevresinde yoğunlaşmasının sebebi, bölgedeki doğal bozkırlar değil; şeker pancarı işlendikten sonra arta kalan ve hayvan yemi olarak kullanılan küspenin varlığıdır. Bozkır bitki örtüsü, büyükbaş hayvanlar için yetersiz olup sadece küçükbaş (koyun) mera hayvancılığı için temel faktör oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
Hayvancılık yöntemlerinin (intensif ve ekstansif) doğal çevreye bağımlılığını analiz etme.
Mera hayvancılığı, arıcılık ve kıl keçisi yetiştiriciliği ekstansif veya yarı-doğal olduğu için bitki örtüsüne sıkı sıkıya bağlıdır; ancak besi/ahır ve kümes hayvancılığı intensif (modern) olduğu için beşerî-ekonomik faktörlere bağlıdır.
Soruda hangi faktörün 'temel belirleyici' olduğu sorgulanmaktadır.
2
V numaralı maddedeki 'Besi ve ahır hayvancılığı' ile 'Bozkır' ilişkisini değerlendirme.
İç Anadolu'daki bozkırlar (step), verimi düşük olan küçükbaş (koyun) hayvancılığı için uygun bir doğal ortam sunar. Besi ve ahır hayvancılığı ise kapalı ortamlarda, işlenmiş yemlerle yapılır.
Besi hayvancılığı yüksek verim hedeflediği için doğal otlatmaya dayanmaz.
3
Şeker fabrikaları ile hayvancılık arasındaki entegrasyonu kurma.
Şeker pancarı işlendiğinde ortaya çıkan 'küspe', sığırlar için besleyici bir yemdir. Bu nedenle besi çiftlikleri hammaddeye yakınlık ve maliyet avantajı için fabrikaların çevresinde kurulur.
Bu durum, tarıma dayalı sanayinin hayvancılığı desteklemesine bir örnektir.

Key Concept

İntensif (modern) hayvancılık faaliyetlerinde yer seçimi kriterleri ve sanayi entegrasyonu.

Hints

1
Modern (besi/ahır) hayvancılık ile geleneksel (mera) hayvancılık arasındaki farkı düşünün.
2
İç Anadolu'da koyun yetiştiriciliği bozkıra bağlıyken, sığır besi hayvancılığının neden özellikle şeker fabrikalarının olduğu yerlerde toplandığını sorgulayın.
3
Şeker pancarı fabrikalarının bir yan ürünü olan 'küspe', hayvancılıkta çok önemli bir yem kaynağıdır; bu da tesislerin konumunu belirler.

Practice More

Şeker pancarı tarımı ile besi hayvancılığı arasındaki 'entegre üretim' modelini inceleyerek sanayi-tarım-hayvancılık üçgenini pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Soruyu çözerken 'Hangi faaliyet doğaya en az muhtaçtır?' diye sorarak eleme yapabilirsiniz. Besi ve kümes hayvancılığı modern olduğu için doğaya en az muhtaç olanlardır.
Estimated Time:1m 40s
Rate this question