Question

Difficulty: HardKütahya-Eskişehir Savaşları ve Sonuçları

Kütahya-Eskişehir Muharebeleri'nde Türk ordusunun Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmesi TBMM'de büyük bir sarsıntıya yol açmış; meclis kürsüsünde 'Ordu nereye gidiyor, millet nereye götürülüyor?' sesleri yükselirken meclis merkezinin Kayseri'ye taşınması gündeme gelmiştir. Bu kriz ortamında Mustafa Kemal Paşa'ya, tüm sorumluluğu üzerine alması şartıyla, meclis yetkilerini üç ay süreyle kullanma yetkisi veren 'Başkomutanlık Kanunu' kabul edilmiştir.

Bu tarihsel süreç ve beraberindeki gelişmeler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu dönemin siyasi, hukuki veya askeri karakterini yansıtan bir gelişme olarak savunulamaz?

  1. A
    Mustafa Kemal Paşa'nın yasama ve yürütme yetkilerini şahsında toplamasıyla 'Güçler Birliği' ilkesinin en uç örneğinin uygulanması
  2. B
    Ordunun ihtiyaçlarını halktan karşılamak için yayımlanan Tekalif-i Milliye Emirleri'nin bizzat Başkomutan tarafından çıkarılarak yasama yetkisinin kullanılması
  3. C
    Savaşın en şiddetli evresinde Ankara'da Maarif Kongresi'nin toplanarak eğitim politikasının belirlenmeye çalışılması
  4. Fransa ile Ankara Antlaşması imzalanarak Güney Cephesi'ndeki birliklerin Batı Cephesi'ne aktarılması sürecinin tamamlanmasıAnswer
  5. E
    Meclis merkezinin Kayseri'ye taşınması teklifinin reddedilmesiyle Milli Mücadele'nin merkezinin korunması ve moral üstünlüğün sürdürülmesi kararlılığının gösterilmesi

Answer

Fransa ile Ankara Antlaşması'nın imzalanması ve Güney Cephesi'nin kapanması Sakarya Meydan Muharebesi'nin sonucudur.
Doğru yanıt olan seçenek, kronolojik bir hata içermektedir. Fransa ile imzalanan Ankara Antlaşması ve Güney Cephesi'nin resmen kapanması, Türk ordusunun büyük bir zafer kazandığı Sakarya Meydan Muharebesi'nin ardından gerçekleşmiştir. Kütahya-Eskişehir Muharebeleri ise Milli Mücadele'deki tek büyük askeri yenilgidir; bu yenilginin ardından Fransızlarla böyle bir anlaşma zemini oluşmamıştır.

Step-by-Step Solution

1
Süreç Analizi
Kütahya-Eskişehir Savaşları 19211921 yılının Temmuz ayında gerçekleşen tek büyük yenilgidir.
Yenilgi sonrası yaşanan gelişmelerin (Geri çekilme, Başkomutanlık, Maarif Kongresi) bu savaşa özgü olup olmadığını tespit etmek gerekir.
2
Hukuki Değerlendirme
Başkomutanlık Kanunu ve Tekalif-i Milliye Emirleri bu dönemin doğrudan hukuki sonuçlarıdır.
Meclis kriz anında hızlı karar alabilmek için yetkilerini Mustafa Kemal'e devretmiştir.
3
Kronolojik Karşılaştırma
Fransa ile imzalanan Ankara Antlaşması Ekim 19211921'de, Sakarya Zaferi'nden sonra gerçekleşmiştir.
Kütahya-Eskişehir bir yenilgidir ve bir yenilginin ardından işgalci bir güçle (Fransa) kazançlı bir barış antlaşması imzalanması tarihsel mantığa aykırıdır.

Key Concept

Kütahya-Eskişehir Savaşları'nın Siyasi ve Hukuki Sonuçları

Hints

1
Kütahya-Eskişehir Savaşları düzenli ordunun Batı Cephesi'ndeki tek yenilgisidir. Yenilgiler genellikle işgalcilerle kazançlı anlaşmalar imzalanmasını sağlamaz.
2
Başkomutanlık yetkisi ve Tekalif-i Milliye emirleri, Sakarya Savaşı'na hazırlık için bu yenilginin hemen ardından gelmiştir.
3
Güney Cephesi'ni kapatan Ankara Antlaşması'nın tarihine (20 Ekim 1921) ve hangi büyük zaferden sonra imzalandığına dikkat edin.

Practice More

Başkomutanlık yetkisinin süresi ve meclis denetimiyle ilişkisini inceleyen bir soru çözerek hukuki süreci pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Soruya 'Yenilgi mi Zafer mi?' mantığıyla yaklaşılabilir. Seçeneklerdeki gelişmelerden dört tanesi kriz/hazırlık/kararlılık (yenilgi sonrası durum) ile ilgiliyken, bir tanesi diplomatik bir başarı (zafer sonucu) niteliğindedir.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question