Cumhuriyetçilik ilkesi, egemenliğin kaynağını millete dayandırmanın (temsiliyet) ötesinde, bu egemenliğin kullanımının kurumsallaşması ve yürütme erkinin demokratik denetim mekanizmalarıyla uyumlu hâle getirilmesini (işleyiş) de kapsar. Türk İnkılap Tarihi'nde bazı adımlar, doğrudan 'halk iradesinin meclise yansıması' ile ilgiliyken; bazı adımlar ise bu iradenin 'hükümet etme biçimine' dönüşme kalitesini artırmaya yöneliktir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyetçilik ilkesinin 'temsiliyetin tesisi' özelliğinden ziyade, 'yürütme erkinin demokratik işleyişini ve hükümet istikrarını sağlama' fonksiyonunu doğrudan destekleyen bir gelişmedir?
- Kabine sistemine geçilerek başbakanlık makamının ve hükümet kurma usulünün netleştirilmesiAnswer
- BSaltanatın kaldırılarak millî egemenliğin önündeki en büyük engelin kaldırılması
- CKadınlara genel seçimlerde seçme ve seçilme hakkı tanınarak temsilin genişletilmesi
- DTeşkilat-ı Esasiye Kanunu'nda 'Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir' maddesinin yer alması
- EBüyük Millet Meclisi'nin açılmasıyla birlikte millet iradesinin merkezileştirilmesi
Answer
Kabine sistemine geçilerek başbakanlık makamının ve hükümet kurma usulünün netleştirilmesi
Kabine sistemine geçiş, yürütme organının (hükümetin) nasıl kurulacağını, başbakanın görevlerini ve meclis denetimini netleştirerek hükümet istikrarını sağlamıştır. Bu, cumhuriyetin sadece bir isim değil, demokratik bir yönetim mekanizması olarak işlev görmesini sağlayan kurumsal bir adımdır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Cumhuriyetçiliğin İşlevsel Boyutu ve Kabine Sistemi
Hints
1
Cumhuriyetçilik sadece halkın oy kullanması değildir; aynı zamanda seçilenlerin nasıl hükümet kuracağı ve denetleneceğidir.
2
Ekim tarihinde yaşanan 'hükümet bunalımı' yürütme organının işleyişindeki bir sorundu. Bu sorunu çözen adımı düşünün.
3
Meclis Hükümeti sisteminde her bakan meclis tarafından tek tek seçilirken, Kabine sisteminde başbakan bakanlarını kendisi seçer. Bu fark hükümet istikrarını nasıl etkiler?
Practice More
Tek dereceli seçim sistemine geçilmesinin (1946) Cumhuriyetçilik ilkesindeki temsiliyet kalitesine etkisini araştırabilirsiniz.
Alternative Method
Cumhuriyetçiliği 'Demokrasinin kurumsallaşması' (Seçimler, TBMM) ve 'Demokrasinin işleyişi' (Kabine sistemi, Denetim) olarak ikiye ayırarak analiz edebilirsiniz.
Estimated Time:3m 0s