Question

Difficulty: Medium"de", "ki" ve "mi"nin Yazımı

Kamu kurumlarında personelin görev ve sorumluluklarını düzenleyen 'Hizmet İçi Eğitim Rehberi'nden alınan aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'de', 'ki' veya 'mi'nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmamıştır?

  1. Kurumun stratejik planındaki hedefler, şüphesiz ki tüm birimleri yakından ilgilendirmektedir.Answer
  2. B
    Sizde takdir edersiniz ki verimlilik artışı ancak teknolojik altyapıyla mümkündür.
  3. C
    Öyleki yapılan yatırımların geri dönüşü beklediğimizden daha hızlı gerçekleşti.
  4. D
    Toplantı tutanağında ki eksikliklerin giderilmesi için ilgili birime talimat verilmiştir.
  5. E
    Oysa ki geçen ay yapılan toplantıda bu konuda tam bir mutabakata varılmıştı.

Answer

Kurumun stratejik planındaki hedefler, şüphesiz ki tüm birimleri yakından ilgilendirmektedir.
Doğru olan cümlede 'planındaki' sözcüğündeki '-ki' sıfat yapan ektir ve kelimeye bitişik yazılmıştır. 'Şüphesiz ki' ifadesindeki 'ki' ise bağlaçtır ve ayrı yazılarak kurala tam uyum sağlanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
'de/da' bağlacı ve ekinin kontrolü
Cümleden çıkarıldığında anlamın bozulup bozulmadığına bakılır. 'Siz de' örneğinde 'de' çıkarıldığında anlam bozulmaz, dolayısıyla bağlaçtır ve ayrı yazılmalıdır.
Bağlaç olan 'de/da' her zaman ayrı yazılır.
2
'-ki' eki ve 'ki' bağlacının kontrolü
'-ler' eki getirme yöntemi uygulanır. 'Planındaki-ler' anlamlı olduğu için ek; 'şüphesiz ki-ler' anlamsız olduğu için bağlaçtır.
Sıfat yapan veya ilgi zamiri olan '-ki' bitişik; bağlaç olan 'ki' ise (istisnalar hariç) ayrı yazılır.
3
Kalıplaşmış 'ki' bağlaçlarının kontrolü
Oysaki, Mademki, Halbuki gibi kelimelerin bitişik yazıldığı doğrulanır.
Türkçede bazı bağlaçlar gelenekselleşmiş olarak bitişik yazılır (SOMBAHÇEM formülü).

Key Concept

Türkçede 'de', 'ki' ve 'mi'nin yazımı (Ek ve Bağlaç Ayrımı)

Hints

1
Cümleden çıkarıldığında anlam bozulmuyorsa o 'de' bağlaçtır.
2
'-ki' ekinin olduğu kelimeye '-ler' çoğul ekini getirin; 'planındakiler' gibi anlamlı bir yapı oluşuyorsa bitişik yazılmalıdır.
3
Kalıplaşmış 'ki'ler için 'SOMBAHÇEM' (Sanki, Oysaki, Mademki, Belki, Halbuki, Çünkü, Eğerki (nadiren), Meğerki) kodlamasını hatırlayın.

Practice More

Bağlaç olan 'de'nin hiçbir zaman 'te/ta' şeklinde yazılamayacağını ve kendisinden önceki kelimeden kesme işaretiyle ayrılamayacağını unutmayın.
Estimated Time:50s
Rate this question