Question

Difficulty: MediumYazım Kuralları

Günlük hayatta ve resmî yazışmalarda bazı sözcüklerin yazımı, Türk Dil Kurumu'nun (TDK) güncel yazım kılavuzuna göre belirlenmiş standartlara tabidir. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

  1. A
    Mütevazı bir törenle açılan kütüphane, mahalle sakinleri için önemli bir kültür merkezi oldu.
  2. B
    Hukukun temel prensipleri, adalet mekanizmasının sağlıklı bir şekilde işlemesini sağlar.
  3. Kurumlar arasında sağlanan işbirliği, kamu hizmetlerinin daha verimli yürütülmesine olanak tanıyor.Answer
  4. D
    Hafta içi mesai saatleri dışında yapılan başvurular ancak bir sonraki iş gününde değerlendirilir.
  5. E
    Resmî Gazete'de yayımlanan yeni yönetmelik, eğitim sisteminde köklü değişiklikler öngörüyor.

Answer

Kurumlar arasında sağlanan işbirliği ifadesinin yer aldığı seçenek hatalıdır; çünkü 'iş birliği' sözcüğü ayrı yazılmalıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre 'iş birliği', 'iş bölümü', 'iş adamı' gibi birleşik sözcükler ayrı yazılmalıdır. Cümle içerisinde 'işbirliği' şeklinde bitişik yazılması bir yazım yanlışıdır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki kritik sözcükleri belirle.
Mütevazı (A), hukukun (B), işbirliği (C), hafta içi (D), Resmî Gazete ve öngörüyor (E) sözcükleri incelenmelidir.
Yazım kuralları sorularında genellikle birleşik kelimeler, ses olayları ve düzeltme işaretleri test edilir.
2
Birleşik kelimelerin yazım kuralını uygula.
TDK'ye göre 'iş birliği', 'iş bölümü' gibi ifadeler herhangi bir ses olayı veya anlam kayması barındırmadığı için ayrı yazılır.
Sözcüklerden her ikisi veya ikincisi, birleşme sırasında anlam değişmesine uğramadığında bu tür birleşik kelimeler ayrı yazılır.
3
Diğer seçeneklerdeki potansiyel tuzakları kontrol et.
Hukukun (yazıda yumuşama olmaz), mütevazı (sonu 'ı' ile biter), Resmî (nispet eki 'î' kullanılır) ve öngörmek (bitişik yazılan istisnalardandır) kullanımlarının doğru olduğu onaylanır.
Doğru cevaptan emin olmak için diğer çeldiricilerin kurala uygunluğu teyit edilmelidir.

Key Concept

Birleşik Kelimelerin ve Özel İsimlerin Yazımı

Hints

1
Cümlelerdeki birleşik sözcüklerin (iki kelimeden oluşan ifadelerin) ayrı mı yoksa bitişik mi yazıldığına dikkat edin.
2
Özellikle 'iş' kelimesiyle kurulan 'iş birliği' ve 'iş bölümü' gibi tamlamaların TDK'deki yazımını hatırlamaya çalışın.
3
TDK'ye göre, kelimelerden hiçbiri veya ikinci kelimesi anlam değişikliğine uğramayan birleşik kelimeler ayrı yazılır. 'İş birliği' de bu kurala dahildir.

Practice More

TDK'nin 'Dış, İç, Sıra' sözleriyle kurulan (sıra dışı, hafta içi, yurt dışı) birleşik kelimelerin yazımını tekrar ederek bu konudaki bilginizi pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Yazım kurallarını kontrol ederken 'ayrı yazılan birleşik kelimeler' kuralındaki 'anlam kayması var mı?' testini uygulayabilirsiniz. İş ve birliğin kendi anlamlarını koruduğunu gördüğünüzde ayrı yazılması gerektiğini fark edebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question