Question

Difficulty: HardTürkiye'de Kentsel Yerleşmeler ve Şehirlerin Fonksiyonları

Türkiye’de kentsel yerleşmelerin sanayi fonksiyonu kazanmasında hammaddeye yakınlık, ulaşım olanakları, enerji kaynağına yakınlık ve pazarlama koşulları gibi farklı faktörler belirleyici olmaktadır. Bazı şehirler, işledikleri ürünün kaynağına (hammaddeye) sahip oldukları için gelişirken; bazıları ise bu kaynağa sahip olmamasına rağmen sahip oldukları ulaşım avantajları (liman, demir yolu kesişim noktası vb.) sayesinde sanayi kimliği kazanmıştır.

Buna göre, aşağıdaki şehirlerden hangisinin bir sanayi merkezi olarak büyümesinde, o şehrin yakın çevresindeki doğal kaynak (hammadde) varlığının etkisi diğerlerine göre daha azdır?

  1. A
    Batman
  2. B
    Seydişehir
  3. C
    Murgul
  4. D
    Elazığ
  5. İskenderunAnswer

Answer

İskenderun şehrinin sanayi merkezi olarak gelişmesinde hammadde varlığı değil, ulaşım ve liman avantajları belirleyici olmuştur.
İskenderun şehri, Türkiye'nin en önemli demir-çelik merkezlerinden biri olmasına rağmen, bölgede işletilebilir demir yatakları bulunmaz. Tesisin burada kurulmasının ve şehrin bu yönde gelişmesinin temel sebebi, deniz yolu ulaşımına imkan tanıyan modern bir limana ve geniş bir hinterlanda sahip olmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki şehirlerin ön plana çıkan sanayi kollarını belirle.
Batman-Petrol, Seydişehir-Alüminyum, Murgul-Bakır, Elazığ-Krom, İskenderun-Demir-Çelik.
Kuruluş yeri faktörlerini analiz etmek için önce sanayi türünü bilmek gerekir.
2
Bu sanayi kollarının hammadde kaynaklarının konumunu kontrol et.
Batman, Seydişehir, Murgul ve Elazığ'da işlenen madenler o bölgeden çıkarılırken; İskenderun çevresinde demir madeni yatağı bulunmamaktadır.
Hammaddeye yakınlık ilkesinin hangi şehirlerde geçerli olduğunu ayırt etmek için gereklidir.
3
Hammaddeye yakın olmayan tesisin neden orada kurulduğunu analiz et.
İskenderun'daki demir-çelik fabrikası, Sivas-Divriği ve Malatya'dan gelen demirin deniz yoluyla pazarlanması ve ithal kömürün limana ulaşması kolay olduğu için kurulmuştur.
Ulaşım ve liman faktörünün kentsel fonksiyon üzerindeki etkisini doğrulamak için.

Key Concept

Sanayide Kuruluş Yeri Faktörleri: Hammaddeye Yakınlık vs. Ulaşım (Liman)

Hints

1
Şehirlerdeki sanayi tesislerinin kuruluş nedenlerini (hammadde, ulaşım, enerji) kıyaslayın.
2
Demir-çelik sanayisinin Türkiye'deki dağılımına odaklanın; hammaddenin (demir madeni) nerelerden çıkarıldığını hatırlayın.
3
Liman şehri olan ve hammaddesini Sivas veya Malatya gibi uzak illerden getiren merkezi bulun.

Practice More

Karabük ve Ereğli demir-çelik fabrikalarının kuruluş yerlerinin enerji kaynağı ve ulaşım açısından farklarını inceleyerek bu konuyu pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question