Asya Hun Devleti’nde ülke, yönetim kolaylığı ve Türk hakimiyet anlayışı gereği 'Sol' (Doğu) ve 'Sağ' (Batı) olmak üzere iki ana idari bölgeye ayrılmıştır. Bu bölgelerin başında bulunan ve hanedan üyesi olan 'Bilge Prensler' kendi topraklarında geniş yetkilere sahip olsalar da, yılın belirli dönemlerinde Ötüken’deki merkeze gelerek kurultaylara katılmak, sayımlarda hazır bulunmak ve hükümdara bağlılıklarını sunmak zorundaydılar.
Bu idari düzenleme ve beraberindeki denetim mekanizmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
- Boylar federasyonu yapısından kaynaklanabilecek merkezi otorite zayıflığını kurumsal mekanizmalarla denetim altında tutmakAnswer
- BVeraset sistemindeki belirsizlikleri, ülkeyi hanedan üyeleri arasında paylaştırarak kesin bir çözüme kavuşturmak
- CAskerî onlu sistemi sivil bürokrasiden tamamen ayırarak ordunun siyaset üzerindeki etkisini kısıtlamak
- DYerleşik hayata geçiş sürecinde boy beylerinin merkeze olan ekonomik ve tarımsal bağımlılığını artırmak
- EÜlkenin hanedanın ortak malı olduğu anlayışını terk ederek 'mutlak monarşi' sistemini kurumsallaştırmak
Answer
Boylar federasyonu yapısından kaynaklanabilecek merkezi otorite zayıflığını kurumsal mekanizmalarla denetim altında tutmak
Asya Hun Devleti gibi boylar federasyonu esasına dayanan ve ikili teşkilatla yönetilen devletlerde, yerel yöneticilerin güçlenip bağımsızlıklarını ilan etme riski her zaman mevcuttur. Hükümdarın (Şanyü) bu riski minimize etmek için prensleri ve boy beylerini periyodik olarak kurultaylarda (Toy) toplaması, onlardan bağlılık yemini alması ve nüfus/hayvan sayımı gibi idari denetimler yapması, merkezi otoriteyi canlı tutmaya yönelik kurumsal bir stratejidir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İkili Teşkilat ve Merkezi Otorite Dengesi
Hints
1
Boylar federasyonu yapısında yerel güçlerin kendi başına buyruk hareket etme eğilimini düşünün.
2
Bilge Prenslerin neden düzenli olarak merkeze (Ötüken) çağırıldığını ve orada ne yaptıklarını analiz edin.
3
Bu düzenleme, taşradaki otonomi ile merkezdeki otorite arasındaki dengeyi kurumsal bir 'bağlılık ritüeli' ile sağlamaya çalışmaktadır.
Practice More
İkili teşkilatın ileride Göktürkler ve Karahanlılar gibi devletlerde nasıl farklılaştığını incelemek bu konuyu pekiştirir.
Alternative Method
Soruya tersten yaklaşarak; prenslerin merkeze hiç çağırılmadığı bir senaryoda devletin ne kadar sürede parçalanacağını (federatif yapının zaafını) düşünmek cevabı netleştirecektir.
Estimated Time:2m 0s