Question

Difficulty: MediumTürkiye'nin Dağları

Türkiye'nin dağlık kütleleri oluşum özelliklerine göre; kıvrımlı, kırıklı ve volkanik dağlar olarak sınıflandırılır. Ancak bazı dağ kütleleri, yer kabuğunun derinliklerindeki mağmanın yüzeye çıkamadan soğuması ve zamanla üstteki tabakaların dış kuvvetler tarafından aşındırılmasıyla gün yüzüne çıkan iç püskürük kütlelerdir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi oluşumu bakımından bu tür bir 'iç püskürük (batolit)' kütlesine örnek olarak gösterilebilir?

  1. A
    Yıldız Dağları
  2. B
    Aydın Dağları
  3. UludağAnswer
  4. D
    Erciyes Dağı
  5. E
    Süphan Dağı

Answer

Uludağ, derinlik volkanizması (batolit) sonucunda oluşmuş bir kütledir.
Doğru yanıt olan kütle, magmanın yer kabuğunun içine sokulup yüzeye çıkamadan soğumasıyla oluşan bir derinlik volkanizması örneğidir. Uludağ, Marmara Bölgesi'nde bu özelliğe sahip en karakteristik örnektir ve jeolojik yapısı granitlerden (batolit) oluşur.

Step-by-Step Solution

1
Oluşum türlerini analiz etme
Soruda tarif edilen yapı, yüzeye çıkamayan magmanın derinlerde katılaşmasıyla oluşan 'batolit' yapısıdır.
Türkiye'deki dağların büyük çoğunluğu kıvrım veya kırık dağlarıyken, volkanik dağların bir kısmı yüzey volkanizması bir kısmı ise derinlik volkanizması ile oluşur.
2
Seçeneklerdeki dağların oluşumlarını karşılaştırma
Marmara Bölgesi'nin en yüksek noktası olan Uludağ'ın tipik bir batolit kütlesi olduğu belirlenir.
Uludağ, jeolojik olarak bir batolit örneğidir ve üzerindeki Tortul tabakalar zamanla aşındığı için çekirdekteki granit kütlesi yüzeye çıkmıştır.

Key Concept

İç Püskürük Volkanizma (Batolit) ve Uludağ'ın Oluşumu

Hints

1
Soruda bahsedilen oluşum şekli 'derinlik volkanizması' olarak da bilinir.
2
Sözü edilen dağ, Marmara Bölgesi'nin en yüksek noktasıdır ve kış turizmi ile ünlüdür.
3
Bu dağın çekirdeği granitlerden oluşur ve bir zamanlar yerin çok altında olan bu kütle aşınma ile açığa çıkmıştır.

Practice More

Türkiye'deki volkanik dağların (Erciyes, Nemrut, Ağrı vb.) harita üzerindeki dizilimlerini ve fay hatlarıyla ilişkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question