Question

Difficulty: MediumDış Borçlar Sorunu

Osmanlı Devleti’nden devralınan dış borçların ödenmesi sürecinde, 19281928 Paris Sözleşmesi ile belirlenen takvimin 19291929 Dünya Ekonomik Bunalımı nedeniyle aksaması üzerine, Türkiye ile alacaklı devletler (başta Fransa) arasında 19331933 yılında yeni bir anlaşma imzalanmıştır.

Bu anlaşma ile Türkiye Cumhuriyeti’nin elde ettiği en temel mali ve siyasi kazanım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Borçların altın yerine kağıt frank (19331933 kuru üzerinden) veya Türk lirası ile ödenmesinin kabul edilmesi ve Düyun-u Umumiye İdaresi’nin sembolik hale gelerek yürütme yetkisini tamamen yitirmesiAnswer
  2. B
    Borçların ödenemeyeceği gerekçesiyle Milletler Cemiyeti'ne başvurulması ve tüm borçların uluslararası bir fon tarafından hibe yoluyla kapatılması
  3. C
    Fransa'nın talebi doğrultusunda borçların Osmanlı dönemindeki gibi altın esasına göre ödenmesine devam edilmesi
  4. D
    Borç taksitlerinin ertelenmesi karşılığında yabancı okulların denetim yetkisinin geçici bir süreliğine Fransa'ya bırakılması
  5. E
    Ödeme güçlüğü nedeniyle Düyun-u Umumiye İdaresi'nin vergileri doğrudan toplama yetkisinin (Muharrem Kararnamesi şartları) yeniden yürürlüğe girmesi

Answer

Borçların kağıt frank üzerinden ödenmesinin kabul edilmesi ve Düyun-u Umumiye'nin yürütme yetkilerinin tamamen sona ermesi
Doğru cevap olan seçenek, 19331933 Paris Borçlar Sözleşmesi'nin en önemli iki ayağını belirtmektedir: Mali olarak borçların 'altın' yerine değeri düşmüş olan 'kağıt frank' üzerinden ödenmesi (Türkiye'nin yükünü azaltmıştır) ve siyasi olarak Düyun-u Umumiye'nin Türk maliyesi üzerindeki son etkisi olan yürütme yetkisinin kaldırılması.

Step-by-Step Solution

1
Dış borçlar sorununun gelişimini analiz etme
Lozan'da borçlar Osmanlı'dan ayrılan devletlere paylaştırılmış, Türkiye kendi payını kabul etmiştir.
Sorunun kökenini ve Lozan'daki çözüm şeklini anlamak gerekir.
2
1929 krizinin etkisini değerlendirme
Dünya Ekonomik Bunalımı, Türkiye'nin ödeme kapasitesini düşürmüş ve Hoover Moratoryumu kapsamında ödemeler durma noktasına gelmiştir.
1933 anlaşmasına neden ihtiyaç duyulduğunu belirlemek için gereklidir.
3
1933 Anlaşması'nın içeriğini inceleme
Alacaklılarla (özellikle Fransa) yapılan pazarlıkta Türkiye 'kağıt frank' (fransız frangı) üzerinden ödeme ve Düyun-u Umumiye'nin yetkilerinin kaldırılmasını kabul ettirmiştir.
En temel kazanımın belirlenmesi için bu teknik detay kritiktir.

Key Concept

Tam bağımsızlık ve mali egemenlik çerçevesinde dış borçların tasfiyesi

Hints

1
Türkiye'nin egemenlik haklarını koruma konusundaki kararlılığını düşünün.
2
Fransa ile yaşanan en büyük tartışma, borcun hangi para birimi (altın mı, frank mı?) üzerinden ödeneceği üzerineydi.
3
1933'te Düyun-u Umumiye temsilciliği sadece borç dağıtımını izleyen sembolik bir büroya dönüşmüştür.

Practice More

Dış borçların tamamen bitiş tarihi olan 19541954 yılını ve bu konudaki son ödemeyi yapan hükümeti araştırabilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question