Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Rüzgarlar

Türkiye’nin kıyı bölgelerinde, özellikle yaz mevsiminde gündüzleri denizden karaya doğru esen rüzgârlara "deniz meltemi" (Ege’de İmbat) adı verilir. Bu rüzgârlar deniz üzerinden nemli hava taşımalarına rağmen, yamaç boyunca yükselen rüzgârların aksine genellikle yağış oluşumuna neden olmazlar.

Buna göre, deniz meltemlerinin yağış bırakmamasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Rüzgârın etki alanının dar olması ve yoğuşma seviyesine ulaşacak kadar dikey yönlü hava hareketinin gerçekleşmemesiAnswer
  2. B
    Kıyı kesimlerinde dağların uzanış doğrultusunun rüzgârın iç kesimlere sızmasını tamamen engellemesi
  3. C
    Türkiye'nin orta kuşakta yer alması nedeniyle yaz mevsiminde genellikle alçalıcı hava hareketlerinin etkisinde kalması
  4. D
    Denizden gelen serin havanın kara üzerine ulaştığında ısınarak maksimum nem miktarının azalması
  5. E
    Meltem rüzgârlarının kaynağını kış mevsiminde etkili olan Sibirya yüksek basınç merkezinden alması

Answer

Doğru cevap, rüzgârın etki alanının dar olması ve yoğuşma seviyesine ulaşacak kadar dikey yönlü hava hareketinin gerçekleşmemesini belirten ifadedir.
Yağışın oluşabilmesi için nemli bir hava kütlesinin belirgin bir şekilde yükselerek soğuması şarttır. Deniz meltemleri günlük sıcaklık farklarıyla oluşan, etki alanı kıyı şeridiyle sınırlı ve hızı oldukça düşük olan yerel rüzgârlardır. Bu rüzgârlar denizden nem taşısalar da, dikey yönlü hareketleri çok zayıf olduğu için havayı yoğuşma seviyesine kadar yükseltemezler. Bu nedenle bulut ve yağış oluşumu gerçekleşmez.

Step-by-Step Solution

1
Meltem rüzgârlarının oluşum mekanizmasını belirle.
Meltemler, kara ve denizlerin gün içindeki farklı ısınma özelliklerine bağlı olarak oluşan yerel basınç farklarından doğar.
Yağış için rüzgârın sadece esmesi değil, karakterinin ve gücünün de anlaşılması gerekir.
2
Yağış oluşumu için gerekli temel şartı hatırla.
Bir hava kütlesinin yağış bırakabilmesi için dikey yönde yükselmesi, soğuması ve yoğuşma seviyesini aşması gerekir.
Nemli hava yükselip soğumadan içindeki su buharı sıvı hale (yağışa) dönüşemez.
3
Deniz melteminin fiziksel özelliklerini analiz et.
Meltem rüzgârları sığdır, hızları düşüktür ve dikey yönlü hareketleri yoğuşma seviyesine ulaşacak kadar güçlü değildir.
Bu durum, denizden nem gelmesine rağmen neden yağış oluşmadığını açıklar.

Key Concept

Yerel rüzgârların (meltem) dikey hava hareketi kapasitesi ve yağış mekanizması ilişkisi.

Hints

1
Yağış oluşumu için nemli havanın mutlaka dikey yönde yükselmesi ve soğuması gerektiğini düşünün.
2
Meltemler büyük hava kütleleri midir yoksa sadece kıyıdaki dar bir alanı etkileyen günlük rüzgârlar mıdır?
3
Deniz meltemi havayı yoğuşma seviyesine (bulutların oluştuğu yüksekliğe) taşıyacak kadar güçlü bir dikey hareket yapabilir mi?

Practice More

Fön rüzgârlarının neden kurutucu etki yaptığını ve meltemlerden farkını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question