Examkin

Question

19821982 Anayasası'na göre, yürütme organının olağanüstü yönetim usullerinden biri olan Olağanüstü Hal (OHALOHAL) rejimi ve bu süreçteki denetim mekanizmaları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Cumhurbaşkanı, yurdun tamamında veya bir bölgesinde, süresi altı ayı geçmemek üzere olağanüstü hal ilan edebilir.
  2. B
    Olağanüstü hal ilanı kararı, verildiği gün Resmî Gazete’de yayımlanır ve aynı gün Türkiye Büyük Millet Meclisinin onayına sunulur.
  3. Türkiye Büyük Millet Meclisi, olağanüstü halin süresini kısaltma veya olağanüstü hali tamamen kaldırma kararını yalnızca Cumhurbaşkanının talebi üzerine alabilir.Answer
  4. D
    Olağanüstü hal süresince çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, üç ay içinde Mecliste görüşülüp karara bağlanmazsa kendiliğinden yürürlükten kalkar.
  5. E
    Savaş hallerinde, olağanüstü halin süresinin uzatılmasında Anayasa'da öngörülen dört aylık süre sınırı aranmaz.

Answer

Türkiye Büyük Millet Meclisinin olağanüstü halin süresini kısaltma veya olağanüstü hali tamamen kaldırma yetkisini yalnızca Cumhurbaşkanının talebi üzerine kullanabileceğini belirten ifade yanlıştır.
Anayasa'nın 119119. maddesi uyarınca, Türkiye Büyük Millet Meclisi olağanüstü halin süresini değiştirebilir veya olağanüstü hali her zaman kaldırabilir. Bu yetkilerin kullanımı için Cumhurbaşkanı'nın bir talebine gerek yoktur. Cumhurbaşkanı'nın talebi, yalnızca mevcut sürenin her defasında en fazla 44 ay daha 'uzatılması' kararı alınacağı zaman anayasal bir ön şarttır.

Step-by-Step Solution

1
OHAL ilan ve denetim yetkililerini belirleme
İlan yetkisi Cumhurbaşkanı'na (max.6max. 6 ay), denetim ve onay yetkisi TBMM'ye aittir.
Anayasa'nın 119119. maddesi uyarınca denge-denetleme mekanizması bu şekilde kurulmuştur.
2
Meclisin yetki sınırlarını analiz etme
TBMM; süreyi onaylayabilir, değiştirebilir (kısaltabilir), kaldırabilir veya uzatabilir.
Meclis, millet iradesini temsil eden bir organ olarak yürütmenin ilan ettiği rejimi her zaman sonlandırma gücüne sahiptir.
3
Talep (istem) şartının hangi durumlarda gerekli olduğunu saptama
Cumhurbaşkanı'nın istemi yalnızca sürenin 'uzatılması' (temdid) için zorunludur. Kaldırma veya kısaltma için Meclis özgürdür.
Anayasa metninde 'Cumhurbaşkanının istemi üzerine... süreyi uzatabilir' ifadesi geçmektedir; kaldırma veya kısaltma için böyle bir şart koşulmamıştır.

Key Concept

Olağanüstü Hal (OHAL) Sürecinde Yasama ve Yürütme Arasındaki Yetki Dağılımı

Hints

1
Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) denetim yetkisini düşünün. Meclis, ilan edilen bir durumu bitirmek için yürütmeden emir mi alır yoksa kendi iradesini mi kullanır?
2
Anayasa'da 'Cumhurbaşkanının istemi üzerine' ifadesi yalnızca tek bir işlem için (uzatma) geçmektedir. Kaldırma ve kısaltma yetkileri buna dahil değildir.
3
OHAL sürelerini '6-4-3' olarak kodlayın: 6 ay (ilk ilan - CB), 4 ay (uzatma - TBMM), 3 ay (CBK onay süresi). Ancak kaldırma/kısaltma için Meclis tamamen özgürdür.

Practice More

OHAL döneminde temel hak ve hürriyetlerin sınırlandırılma kriterlerini ve 1515. maddedeki çekirdek hakları inceleyerek konuyu pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Mantıksal çıkarım yapabilirsiniz: Eğer Meclis'in OHAL'i kaldırması için Cumhurbaşkanı'nın talebi gerekseydi, Meclis'in 'onay makamı' ve 'denetleyici' olma vasfı zayıflardı. Yasama, yürütmeyi denetlerken resen (doğrudan) hareket edebilir.
Estimated Time:1m 30s

Topics

KPSS_VAT__yurutme__olaganustu_hal_yonetimi

More questions from this topic