Question

Difficulty: MediumTürkiye'de İklimi Etkileyen Faktörler

Türkiye'nin Ocak ayı indirgenmiş sıcaklık haritası incelendiğinde, en düşük sıcaklık ortalamalarının Kuzeydoğu Anadolu çevresinde (Erzurum-Kars bölümü) toplandığı görülmektedir. Bu bölgede sıcaklıkların bu denli düşük olmasında aşağıdakilerden hangisinin etkisi bulunmaz?

  1. A
    Enlem etkisi
  2. B
    Karasallık şiddeti
  3. Yükselti değerleriAnswer
  4. D
    Sibirya termik yüksek basıncı
  5. E
    Nem miktarının azlığı

Answer

İndirgenmiş sıcaklık haritalarında yükselti faktörü devre dışı bırakıldığı için bu durumun yükseltiyle açıklanması mümkün değildir.
İndirgenmiş haritalar hazırlanırken her yer deniz seviyesinde varsayılır. Bu nedenle bu haritalardaki sıcaklık dağılışında yükseltinin etkisi yoktur; sıcaklık farkları enlem, karasallık ve basınç merkezleri gibi faktörlerle açıklanır.

Step-by-Step Solution

1
İndirgenmiş sıcaklık kavramını tanımla.
İndirgenmiş sıcaklık, bir yerin gerçek sıcaklığına, her 200200 metrede 1C1^\circ C sıcaklık eklenerek deniz seviyesindeki (00 m) değerinin bulunmasıdır.
Sorunun 'indirgenmiş' harita üzerinden sorulması, çözümün anahtarını oluşturur.
2
İndirgenmiş haritalarda etkili olan ve olmayan faktörleri belirle.
Etkili olanlar: Enlem, denizellik-karasallık, rüzgarlar, basınç merkezleri. Etkili olmayan: Yükselti.
Yükselti etkisi matematiksel olarak yok sayıldığı için haritadaki sıcaklık farkları diğer faktörlerle açıklanmalıdır.
3
Kuzeydoğu Anadolu'nun özelliklerini analiz et.
Bölge kuzeydedir (enlem), denizden uzaktır (karasallık) ve kışın Sibirya üzerinden gelen soğuk hava kütlelerinin etkisindedir.
Yükselti dışındaki tüm faktörler bölgenin soğuk olmasını destekleyen gerçek nedenlerdir.

Key Concept

İndirgenmiş Sıcaklık ve Faktörler

Hints

1
Soruda geçen 'indirgenmiş' kelimesinin teknik anlamına odaklanmalısın.
2
İndirgenmiş haritalar oluşturulurken sıcaklık değerleri deniz seviyesine göre hesaplanır.
3
Eğer bir haritada her yer 00 metre kabul ediliyorsa, orada dağların yüksek olması bir şeyi değiştirir mi?

Practice More

Türkiye'nin Temmuz ayı indirgenmiş sıcaklık haritasında en yüksek sıcaklıkların neden Güneydoğu Anadolu'da olduğunu araştırabilirsin.

Alternative Method

Gerçek sıcaklık ile indirgenmiş sıcaklık arasındaki farkın sadece yükseltiden kaynaklandığını hatırla. Eğer harita zaten indirgenmişse, farkların içinde yükselti barınamaz.
Estimated Time:50s
Rate this question