Question

Difficulty: MediumDevlet Yönetimi ve Merkez Teşkilatı

Osmanlı Devleti'nde Divan-ı Hümayun, devlet işlerinin görüşüldüğü ve karara bağlandığı en yüksek kurul olmasına rağmen, alınan kararların yürürlüğe girmesi için padişahın onayı (arz) zorunluydu. Padişah, Divan'da görüşülen bir konuyu reddetme veya kararı tamamen değiştirme yetkisine sahipti.

Bu bilgiler doğrultusunda, Osmanlı merkez teşkilatında Divan-ı Hümayun'un sahip olduğu temel nitelik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Danışma meclisi niteliği taşıdığıAnswer
  2. B
    Padişahın yetkilerini kısıtlayan bir yapıya sahip olduğu
  3. C
    Kararların oy çokluğu prensibiyle kesinleştiği
  4. D
    Yasama yetkisini padişahtan bağımsız olarak kullandığı
  5. E
    Üyelerinin tamamının halk tarafından seçildiği

Answer

Divan-ı Hümayun'un danışma meclisi niteliği taşıdığı
Osmanlı yönetim sisteminde padişah 'mutlak otorite'dir. Divan-ı Hümayun'da devlet işleri uzmanları tarafından enine boyuna tartışılsa da, padişahın bu kararları onaylamama veya değiştirme yetkisinin olması, Divan'ın bir 'karar organı' olmaktan ziyade, padişaha yol gösteren bir 'danışma organı' olduğunu gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Divan-ı Hümayun'un işleyiş mekanizmasını analiz etmek
Devlet işlerinin burada görüşüldüğü ancak son kararın padişaha ait olduğu tespit edilir.
Yönetim yapısındaki karar alma süreçlerini anlamak için yetki hiyerarşisini belirlemek gerekir.
2
Padişahın 'onay' (arz) ve 'ret' yetkisini değerlendirmek
Divan'ın hazırladığı kararların sadece birer 'öneri' hükmünde olduğu anlaşılır.
Son sözün bir hükümdara ait olduğu meclis yapıları siyaset biliminde danışma organı olarak tanımlanır.
3
Sonucu kavramsal bir ifadeyle eşleştirmek
Bu yapı 'Danışma Meclisi' (İstişare Kurulu) özelliğiyle örtüşür.
Osmanlı merkeziyetçi mutlakiyet yapısında padişahın otoritesinin üzerinde bir kurum bulunmadığını teyit eder.

Key Concept

Divan-ı Hümayun'un Danışma Niteliği

Hints

1
Bir mecliste son söz padişahınsa, o meclisin yetkisi tam mıdır yoksa tavsiye niteliğinde mi kalır?
2
Osmanlı padişahlarının mutlak otoritesini düşünün; bu otorite başka bir kurumun kesin karar almasına izin verir mi?
3
Divan'da alınan kararların padişahın onayına (arz odasına) sunulması, bu kurulun 'danışma' mahiyetinde olduğunu kanıtlayan en temel özelliktir.

Practice More

Divan-ı Hümayun üyelerinin (Sadrazam, Nişancı, Defterdar vb.) görev dağılımlarını ve hangi yönetici sınıflara (Seyfiye, İlmiye, Kalemiye) mensup olduklarını incelemek konuyu pekiştirmenize yardımcı olacaktır.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question