Question

Difficulty: HardBüyük Harflerin Yazımı

Türkçede özel ada dâhil olmayan gazete, dergi, tablo, heykel, sanat eseri vb. terimler küçük harfle başlar. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Batı Trakya'nın kültürel mirasını korumak amacıyla bölgede yeni bir müze kurulması planlanıyor.
  2. B
    Yazarın son makalesi, bu ayki Türk Dili dergisinde dil bilimcilerin eleştirisine sunuldu.
  3. Osman Hamdi Bey'in dünyaca ünlü "Kaplumbağa Terbiyecisi" Tablosu, Pera Müzesi'nde sergilenmektedir.Answer
  4. D
    5442 sayılı İl İdaresi Kanunu, valilerin görev ve yetkilerini anayasal çerçevede belirler.
  5. E
    Uzak Doğu mutfağına ait egzotik baharatlar, son yıllarda yerli restoranlarda da sıkça tercih ediliyor.

Answer

Osman Hamdi Bey'in ünlü eserinden bahsedilen cümlede "Tablosu" sözcüğünün büyük harfle başlatılması yanlıştır; doğru yazımı "Kaplumbağa Terbiyecisi tablosu" olmalıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre; özel ada dâhil olmayan gazete, dergi, tablo, heykel, sanat eseri vb. terimler küçük harfle başlar. "Kaplumbağa Terbiyecisi" tablosu örneğinde özel isim sadece eserin adıdır; "tablosu" kelimesi bu isme dâhil olmadığı için büyük harfle başlatılması yazım yanlışıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki özel isimleri ve onlara eşlik eden tür adlarını belirle.
Batı Trakya, Türk Dili dergisi, Kaplumbağa Terbiyecisi Tablosu, İl İdaresi Kanunu, Uzak Doğu.
Yazım yanlışını tespit etmek için özel isimlerin sınırlarını belirlemek gerekir.
2
Özel ada dâhil olmayan tür adlarının (gazete, dergi, tablo vb.) yazım kuralını hatırla.
TDK'ye göre özel ada dâhil olmayan tablo, heykel, dergi gibi sözler küçük harfle başlar.
Hatalı kullanımı ayırt etmek için temel kuralı uygulamak gerekir.
3
Sanat eserinin adını ve türünü analiz et.
Eserin adı 'Kaplumbağa Terbiyecisi'dir. 'Tablo' sözcüğü eserin kendi adına dâhil değildir.
Hangi kelimenin büyük hangi kelimenin küçük yazılacağını kesinleştirmek için eserin resmî adını kontrol etmek gerekir.

Key Concept

Özel Ada Dâhil Olmayan Tür İsimlerinin Yazımı

Hints

1
Cümlelerde geçen eser, dergi ve bölge adlarının hangisinin 'özel ismin bir parçası' olduğunu düşünün.
2
Bir eserin adını söylerken kullandığınız 'tablosu', 'dergisi' gibi ek tanımlayıcıların o eserin kapağında veya imzasında yer alıp almadığını sorgulayın.
3
TDK'ye göre 'Türk Dili dergisi' doğruyken 'Resmî Gazete' bir istisnadır. Sanat eserlerinde ise 'Kaplumbağa Terbiyecisi tablosu' örneğindeki gibi tür adları daima küçük yazılır.

Practice More

Gazete ve dergi isimlerindeki büyük-küçük harf ayrımını pekiştirmek için 'Resmî Gazete' istisnasını ve 'Milliyet gazetesi' gibi örnekleri tekrar edin.

Alternative Method

Eserin adını tırnak dışına çıkararak test edin: Kaplumbağa Terbiyecisi (isim) + tablosu (tür). Eğer 'tablosu' kelimesi eserin ayrılmaz bir parçası değilse küçük yazılmalıdır.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question