Question

Difficulty: MediumKıyı Tipleri ve Şekilleri

Türkiye'de yer şekillerinin oluşumunda etkili olan süreçler kıyı şeridinde de çeşitliliğe yol açmıştır. Marmara Denizi'nin kuzeyinde, özellikle İstanbul'un batısında yer alan Büyük Çekmece ve Küçük Çekmece göllerinin bulunduğu kıyı şeridi 'Limanlı Kıyı' tipinin ülkemizdeki en tipik örneğidir.

Bu kıyı tipinin temel oluşum süreci aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak ifade edilmiştir?

  1. A
    Eski akarsu vadilerinin deniz suları altında kalmasıyla derin koy ve körfezlerin oluşması
  2. Alçak kıyılardaki koy ve körfezlerin önünün kıyı setleri veya okları ile kapatılmasıAnswer
  3. C
    Kıyıya paralel uzanan dağlar arasındaki vadilerin deniz suları altında kalmasıyla tepelerin ada haline gelmesi
  4. D
    Karstik arazilerdeki kanyon vadilerin ve obrukların deniz suları tarafından istila edilmesi
  5. E
    Dağların kıyı çizgisine dik uzandığı alanlarda deniz ilerlemesiyle girinti ve çıkıntının artması

Answer

Limanlı kıyılar, alçak kıyılardaki koy ve körfezlerin önünün kıyı setleri veya okları ile kapatılması sonucunda oluşur.
Doğru cevap, alçak kıyılardaki koyların önünün kıyı setleri ile kapatılmasıdır. Limanlı kıyılar (Odessa tipi), derinliğin az olduğu kıyılarda dalgaların taşıdığı malzemeleri koyun ağzına biriktirerek bir doğal liman oluşturmasıyla karakterizedir. Büyük ve Küçük Çekmece gölleri aslında birer kıyı set gölü (lagün) olup, bulundukları kıyı kuşağına limanlı kıyı adı verilir.

Step-by-Step Solution

1
Kıyı tipini ve konumunu belirleme
Soru İstanbul'un batısındaki Büyük ve Küçük Çekmece'deki 'Limanlı Kıyı' tipini sormaktadır.
Doğru süreci analiz etmek için önce spesifik kıyı tipinin tanımını hatırlamak gerekir.
2
Oluşum mekanizmasını analiz etme
Limanlı kıyılar, akarsu vadilerinin sular altında kalması (transgresyon) ve ardından dalga biriktirmesiyle oluşan kıyı oklarının bu koyların ağzını kapatmasıyla oluşur.
Limanlı kıyıları diğerlerinden ayıran temel fark, kıyı oku veya setinin varlığıdır.
3
Seçeneklerle eşleştirme
Alçak kıyılardaki koyların önünün setlerle kapanması ifadesi süreci tam olarak karşılamaktadır.
Diğer seçenekler Ria, Dalmaçya, Enine ve Kalanklı kıyıların tanımlarıdır.

Key Concept

Limanlı kıyı tipi, geniş tabanlı vadilerin sular altında kalması ve ağızlarının kıyı setleri ile kapatılmasıyla oluşan, doğal liman özelliği taşıyan kıyılardır.

Hints

1
Bu kıyı tipi ile oluşmuş alanlarda 'kıyı set gölleri' (lagünler) yaygın olarak bulunur.
2
Oluşumda hem deniz ilerlemesi hem de dalga biriktirme faaliyeti (kıyı oku) birlikte rol oynar.

Practice More

Türkiye'deki diğer kıyı tiplerinin (Ria, Dalmaçya, Boyuna, Enine, Kalanklı) harita üzerindeki konumlarını ve oluşum nedenlerini karşılaştırmalı olarak çalışınız.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question