yılında ABD Başkanı Lyndon Johnson tarafından Başbakan İsmet İnönü’ye gönderilen ve Türkiye’nin Kıbrıs’a müdahalesini engellemeyi amaçlayan sert üsluplu mektup, Türk kamuoyunda büyük bir tepkiyle karşılanmıştır. Bu gelişmenin Türk dış politikasında yol açtığı temel değişim aşağıdakilerden hangisidir?
- Batı merkezli tek yönlü dış politika yerine SSCB ve diğer bölge ülkeleriyle de ilişkileri kapsayan çok yönlü bir anlayışa geçilmesiAnswer
- BTürkiye'nin NATO'nun askeri kanadından tamamen çekilerek tarafsızlık politikasını ilan etmesi
- CKıbrıs Sorunu'nun çözümü için konunun ilk kez Milletler Cemiyeti'ne taşınması
- DABD ile olan ikili askeri iş birliği anlaşmalarının derhal feshedilerek tüm ABD üslerinin kapatılması
- EYunanistan ile olan tüm diplomatik ilişkilerin kesilerek Ege Adaları'na askeri sevkiyat başlatılması
Answer
Batı merkezli tek yönlü dış politika yerine SSCB ve diğer bölge ülkeleriyle de ilişkileri kapsayan çok yönlü bir anlayışa geçilmesi
Johnson Mektubu, Türkiye'nin dış politikada tek bir bloka (Batı/NATO) bağımlı kalmasının risklerini ortaya çıkarmıştır. Bu şok etkisiyle Türkiye, SSCB ile ekonomik iş birliğini artırmış ve uluslararası alanda destek bulabilmek adına Bağlantısızlar ve İslam ülkeleriyle daha dengeli ilişkiler kurmaya yönelmiştir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Johnson Mektubu ve Çok Yönlü Dış Politika
Hints
1
Türkiye bu olaydan sonra 'yumurta tek bir sepete konulmamalı' mantığıyla hareket etmiştir.
2
Mektup sonrası Başbakan İsmet İnönü 'Yeni bir dünya kurulur, Türkiye de orada yerini alır' diyerek Batı'ya gözdağı vermiştir.
3
Bu gelişme Türkiye'nin SSCB ile 1960'lardaki ekonomik yakınlaşmasının (İskenderun Demir Çelik Fabrikası gibi yatırımlar) önünü açmıştır.
Practice More
1975'te ABD ambargosuna misilleme olarak kapatılan ve 1978'de tekrar açılan üslerin durumunu inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s