Question

Difficulty: Very hardDevletçilik

Atatürk'ün devletçilik anlayışı; Türkiye'nin o dönemdeki özgün şartlarından doğmuş, Batı'daki klasik liberalizmden ayrıldığı gibi Sovyet tipi kolektivist sistemlerden de temel prensiplerde farklılaşmıştır. Bu özgünlük, devletçiliğin sadece bir ekonomik yöntem değil, aynı zamanda halkın refahını ve sosyal adaleti hedefleyen 'Halkçılık' ilkesiyle olan organik bağından kaynaklanmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi devletçilik ilkesinin 'Halkçılık' ile olan bu organik bağını ve sosyal işlevini en kapsamlı şekilde ortaya koymaktadır?

  1. A
    Özel mülkiyet hakkını saklı tutarak sadece stratejik enerji ve ulaşım sektörlerini devlet denetimi altına alması
  2. Ekonomik faaliyetlerin, bireysel kâr maksimizasyonundan ziyade toplumsal faydayı gözeterek sınıfsal çatışmaları önleyici bir denge unsuru olarak yürütülmesiAnswer
  3. C
    Yabancı sermayeye ait imtiyazlı işletmelerin satın alınarak milli ekonominin dışa bağımlılıktan kurtarılmasına öncelik verilmesi
  4. D
    Bütün üretim ve tüketim süreçlerinin devletin mutlak otoritesi altında toplanarak merkeziyetçi ve otoriter bir iktisadi yapının kurulması
  5. E
    Osmanlı'dan kalan dış borçların ödenmesi için halktan toplanan vergilerin doğrudan sanayi yatırımlarına kanalize edilmesi

Answer

Ekonomik faaliyetlerin, bireysel kâr maksimizasyonundan ziyade toplumsal faydayı gözeterek sınıfsal çatışmaları önleyici bir denge unsuru olarak yürütülmesi seçeneği, devletçilik ve halkçılık arasındaki bağı en iyi şekilde açıklar.
Doğru cevap olan toplumsal fayda ve denge vurgusu yapan ifade, devletçiliğin sadece fabrikalar inşa etmekle kalmayıp, bu üretimin sonuçlarını halka adil bir şekilde dağıtarak toplumsal barışı sağlama (halkçılık) görevini tanımlar. Atatürk ilkelerinde devlet, iktisadi hayatı düzenlerken sermaye grupları arasında bir denge unsuru olur ve fırsat eşitliğini sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Devletçilik ilkesinin temel amacını analiz et.
Devletçilik, özel sektörün yetersiz kaldığı durumlarda devletin iktisadi hayata girmesidir.
Uygulamanın çıkış noktasını belirlemek gerekir.
2
Halkçılık ilkesiyle olan kesişim kümesini belirle.
Halkçılık; eşitlik, sosyal adalet ve sınıfsız toplum idealini savunur.
İlkeler arasındaki kavramsal köprüyü kurmak için halkçılığın amacını bilmek şarttır.
3
İktisadi müdahalenin toplumsal sonucunu değerlendir.
Devletin yatırım yapması, sadece fabrika kurmak değil; işsizliği önlemek, refahı yaymak ve sermayenin tek elde toplanıp sınıfsal baskı oluşturmasını engellemektir.
Devletçiliğin neden 'sosyal devlet' anlayışıyla iç içe olduğunu açıklar.
4
Seçenekler arasında en bütüncül ve akademik olanı seç.
Toplumsal fayda ve sınıf çatışmasını önleme vurgusu yapan seçenek, her iki ilkenin sentezini sunar.
Yüksek zorluk seviyesindeki sorularda kavramsal derinlik belirleyicidir.

Key Concept

Devletçilik-Halkçılık Sentezi ve Sosyal Devlet Anlayışı

Hints

1
Halkçılık ilkesi; toplumda imtiyazsız, sınıfsız ve kaynaşmış bir kitle oluşturmayı hedefler.
2
Devletin ekonomiye müdahalesi sadece 'para yokluğu' değil, aynı zamanda sermayenin belli ellerde toplanıp halkı ezmesini engellemek içindir.
3
Seçeneklerde 'sınıfsal çatışma' ve 'toplumsal fayda' gibi kavramlar arayarak refahın tabana yayılma amacını sorgulayın.

Practice More

Devletçiliğin 1929 Dünya Ekonomik Buhranı ile olan kronolojik ilişkisini ve Kadro Dergisi yazarlarının bu konudaki görüşlerini inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Soruyu çözerken 'Eğer devlet müdahale etmeseydi ne olurdu?' diye düşünün: Sermaye sahipleri güçlenir, işçiler ve köylüler zayıf kalabilirdi. Devletin dengeleyici rolü burada devreye girerek halkçılığı korur.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question