Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Bitki Örtüsü: Ormanlar

Türkiye'de bir dağ yamacı boyunca yükseldikçe sıcaklığın azalmasına bağlı olarak bitki örtüsü kuşaklar oluşturur. Özellikle nemliliğin fazla olduğu Karadeniz kıyı kuşağındaki dağlarda bu dikey kuşaklaşma oldukça belirgindir.

Buna göre; Kuzey Anadolu Dağları'nın denize bakan yamaçlarında, deniz seviyesinden itibaren zirveye doğru çıkıldığında orman kuşaklarının sıralanışı aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. A
    Geniş yapraklı ormanlar - İğne yapraklı ormanlar - Karışık yapraklı ormanlar
  2. Geniş yapraklı ormanlar - Karışık yapraklı ormanlar - İğne yapraklı ormanlarAnswer
  3. C
    İğne yapraklı ormanlar - Geniş yapraklı ormanlar - Karışık yapraklı ormanlar
  4. D
    Karışık yapraklı ormanlar - Geniş yapraklı ormanlar - İğne yapraklı ormanlar
  5. E
    İğne yapraklı ormanlar - Karışık yapraklı ormanlar - Geniş yapraklı ormanlar

Answer

Kuzey Anadolu Dağları'nda aşağıdan yukarıya doğru sıralama; geniş yapraklı, karışık yapraklı ve iğne yapraklı ormanlar şeklindedir.
Kuzey Anadolu Dağları'nın denize bakan yamaçlarında nemlilik yüksektir. Bu yamaçlarda yükseldikçe azalan sıcaklığa bağlı olarak ağaçlar tür değiştirir. En alt basamakta kayın, gürgen, meşe gibi geniş yapraklılar; orta basamakta her iki türün bir arada bulunduğu karışık ormanlar; en üst basamakta ise ladin ve göknar gibi soğuğa dayanıklı iğne yapraklılar yer alır.

Step-by-Step Solution

1
Sıcaklık ve yükselti ilişkisini analiz etme
Yükseldikçe sıcaklık her 200200 metrede yaklaşık 1C1^\circ C azalır.
Bitki kuşaklarının oluşmasındaki temel faktör sıcaklık değişimidir.
2
Bitki türlerinin sıcaklık isteklerini belirleme
Geniş yapraklı ağaçlar daha fazla sıcaklık isterken, iğne yapraklı ağaçlar soğuğa daha dayanıklıdır.
Ağaçların biyolojik yapıları yetişme koşullarını sınırlar.
3
Kuşakları sıralama
Deniz seviyesi (010000-1000 m): Geniş yapraklı, Orta kuşak (100015001000-1500 m): Karışık, Üst kuşak (150020001500-2000 m): İğne yapraklı.
Sıcaklık azaldıkça bitki örtüsü bu değişime uyum sağlayarak kuşak oluşturur.

Key Concept

Bitki örtüsünün dikey yönde kuşaklar oluşturması (Sıcaklık-Yükselti İlişkisi)

Hints

1
Dağ yamacı boyunca yükseldikçe sıcaklık azaldığı için bitkiler soğuğa dayanıklılıklarına göre sıralanır.
2
Geniş yapraklı ağaçlar (örneğin kayın) daha çok ısı isterken, iğne yapraklılar (örneğin ladin) soğuğa daha dayanıklıdır.
3
Doğru sıralama 'Sıcak bölge ağacı - Geçiş bölgesi ağacı - Soğuk bölge ağacı' şeklinde olmalıdır.

Practice More

Akdeniz Bölgesi'ndeki dağlarda bu kuşakların hangi yükseltilerden başladığını araştırarak enlem etkisini pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Mantıksal eleme yöntemiyle; 'iğne yapraklı' olanların soğuğa en dayanıklı olduğunu ve dolayısıyla zirveye en yakın (en üstte) olması gerektiğini bilmek seçeneklerin çoğunu elemenizi sağlar.
Estimated Time:45s
Rate this question