Examkin

Question

Difficulty: HardMilletvekilliğinin Kazanılması ve Yemin

Bir milletvekili genel seçimi sonucunda İl Seçim Kurulu'ndan tutanağını (mazbata) alan ancak henüz Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu'nda ant içmemiş olan bir kişinin hukuki statüsü ve hakları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Milletvekilliği sıfatını, İl Seçim Kurulu tarafından düzenlenen mazbatanın kendisine teslimi veya düzenlenmesiyle birlikte hukuken kazanmış olur.
  2. B
    Anayasa'nın 8181. maddesi uyarınca, ant içmedikçe TBMM Genel Kurulu çalışmalarına katılamaz, söz alamaz ve oy kullanamaz.
  3. Milletvekilliğine bağlı ödenek ve yolluk gibi mali haklar, ancak TBMM Genel Kurulu'nda ant içme töreni tamamlandıktan sonra tahakkuk etmeye başlar.Answer
  4. D
    Yasama dokunulmazlığı korumasından yararlanabilmesi için ant içmiş olması gerekmez; bu hak milletvekilliği sıfatının kazanılmasıyla birlikte başlar.
  5. E
    Ant içme işleminin geçerli olabilmesi için Anayasa'da belirtilen metne hiçbir ekleme veya çıkarma yapılmadan sadık kalınması zorunludur.

Answer

Milletvekilliğine bağlı mali hakların (ödenek ve yolluk) ancak ant içme töreninden sonra başlayacağını belirten seçenek yanlıştır; bu haklar sıfatın kazanıldığı andan itibaren başlar.
Milletvekilliği sıfatı mazbatanın düzenlenmesiyle kazanılır. Bu andan itibaren kişi hem yasama dokunulmazlığına hem de ödenek ve yolluk gibi mali haklara hak kazanır. Anayasa'nın 8181. maddesinde belirtilen 'haklardan yararlanamama' kuralı, doktrin ve yerleşik içtihatlar uyarınca sadece 'yasama yetkilerinin' (oy verme, söz alma, Genel Kurul çalışmalarına katılma) kullanılmasını kapsar; şahsi statüye bağlı dokunulmazlık ve maaş haklarını engellemez.

Step-by-Step Solution

1
Milletvekilliği sıfatının ne zaman kazanıldığını (iktisap) tespit et.
Milletvekilliği sıfatı, İl Seçim Kurulu'nun mazbatayı düzenlemesiyle hukuken kazanılır.
Seçim sonuçlarının resmileşmesi, kişinin 'milletvekili' unvanını alması için kurucu unsurdur.
2
Ant içme (yemin) işleminin hukuki niteliğini analiz et.
Ant içme, sıfatı kazandıran değil, kazanılmış olan sıfatın sağladığı yetkilerin kullanılmasını (ifa) sağlayan bir şarttır.
Anayasa 8181. maddeye göre ant içmeyen vekil yasama faaliyetlerine (oy, söz, katılım) katılamaz.
3
Sıfata bağlı haklar (statü hakları) ile göreve bağlı hakların (ifa hakları) ayrımını yap.
Yasama dokunulmazlığı ve mali haklar (maaş/ödenek) statüye bağlıdır; oy kullanma ve söz alma ise ifaya bağlıdır.
Anayasa 8686. madde uyarınca ödenek ve yolluklar sıfatın kazanıldığı tarihten itibaren tahakkuk eder.

Key Concept

İktisap (Kazanma) ve İfa (Kullanma) Ayrımı

Hints

1
Milletvekilliği sıfatının kazanılması (iktisap) ile bu sıfatın sağladığı yetkilerin kullanılması (ifa) farklı anlarda gerçekleşir.
2
Mazbata almak kişiye 'milletvekili' unvanını verir; yemin etmek ise bu vekile 'Meclis'te çalışma' yetkisi verir.
3
Maaş ve dokunulmazlık gibi haklar unvana (sıfata) bağlıdır; yemin edilip edilmemesine bakılmaksızın mazbata anından itibaren geçerlidir.

Practice More

Milletvekilliği sıfatının sona ermesi durumlarını (kendiliğinden düşme vs. Meclis kararıyla düşme) inceleyerek sıfatın kazanılmasıyla arasındaki farkları pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Milletvekilliğinin Kazanılması ve Yemin

More questions from this topic