Examkin

Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Sıcaklık ve İzotermler

Meteoroloji istasyonlarından elde edilen iklim verilerine göre, yaklaşık olarak aynı enlem üzerinde konumlanan K ve L şehirlerinin sıcaklık özellikleri incelenmiştir.

K şehrinin yıllık ortalama gerçek sıcaklığı 13∘C13^\circ\text{C}, deniz seviyesine indirgenmiş sıcaklığı ise 14∘C14^\circ\text{C}'dir.
L şehrinin ise yıllık ortalama gerçek sıcaklığı 5∘C5^\circ\text{C}, deniz seviyesine indirgenmiş sıcaklığı 15∘C15^\circ\text{C} olarak tespit edilmiştir.

Yalnızca bu sıcaklık değerleri dikkate alındığında, L şehrinin K şehrine kıyasla aşağıdaki özelliklerinden hangisinin kesinlikle daha fazla olduğu sonucuna ulaşılır?

  1. Deniz seviyesine göre ortalama yükseltisininAnswer
  2. B
    Ekvator çizgisine olan kuş uçumu uzaklığının
  3. C
    Güneş ışınlarının yeryüzüne düşme açısının
  4. D
    Yamaç (orografik) yağışlarının görülme sıklığının
  5. E
    Doğal bitki örtüsündeki geniş yapraklı orman alanının

Answer

Deniz seviyesine göre ortalama yükseltisinin
Doğru yanıt deniz seviyesine göre ortalama yükseltidir. İndirgenmiş sıcaklık, bir yerin yükseltisi yok sayılarak (00 metre kabul edilerek) hesaplanan sıcaklıktır. Gerçek sıcaklık ile indirgenmiş sıcaklık arasındaki fark doğrudan o yerin yükseltisinden kaynaklanır. L şehrinde bu fark 10∘C10^\circ\text{C} olduğundan şehrin yükseltisi yaklaşık 20002000 metredir. K şehrinde ise fark sadece 1∘C1^\circ\text{C}'dir (200200 metre). Bu matematiksel ilişki, L'nin yükseltisinin kesinlikle daha fazla olduğunu kanıtlar.

Step-by-Step Solution

1
K şehri için gerçek ve indirgenmiş sıcaklık arasındaki farkı hesaplamak.
14∘C−13∘C=1∘C14^\circ\text{C} - 13^\circ\text{C} = 1^\circ\text{C} sıcaklık farkı bulunur.
Bir yerin yükseltisini bulmak için gerçek sıcaklık değeri indirgenmiş sıcaklıktan çıkarılır.
2
K şehrinin deniz seviyesinden ortalama yükseltisini hesaplamak.
1∘C×200 metre=200 metre1^\circ\text{C} \times 200\text{ metre} = 200\text{ metre} rakıma sahiptir.
Troposferde yükseldikçe sıcaklık her 200200 metrede 1∘C1^\circ\text{C} azalır.
3
L şehri için gerçek ve indirgenmiş sıcaklık arasındaki farkı hesaplamak.
15∘C−5∘C=10∘C15^\circ\text{C} - 5^\circ\text{C} = 10^\circ\text{C} sıcaklık farkı bulunur.
L şehrinin yükseltisinin tespiti için de aynı mantık uygulanmalıdır.
4
L şehrinin deniz seviyesinden ortalama yükseltisini hesaplamak.
10∘C×200 metre=2000 metre10^\circ\text{C} \times 200\text{ metre} = 2000\text{ metre} rakıma sahiptir.
Elde edilen 1010 derecelik fark, merkezin denizden çok daha yüksekte olduğunu kanıtlar.
5
Elde edilen sonuçları sorudaki diğer değişkenlerle karşılaştırmak.
L şehri (20002000 m) K şehrinden (200200 m) daha yüksektir. Aynı enlemde oldukları için Ekvator'a uzaklıkları ve güneş açısı eşittir. Yüksek rakım geniş yapraklı ormanları engeller ve orografik yağış için yükselti tek başına yeterli değildir.
Hangi özelliğin 'kesinlikle daha fazla' olduğunu doğrulamak için tüm seçenekler elenir.

Key Concept

Gerçek ve İndirgenmiş Sıcaklık ile Yükselti İlişkisi

Hints

1
Gerçek sıcaklık termometrenin ölçtüğü değerdir. İndirgenmiş sıcaklık ise o yer deniz kıyısındaymış (00 metre) gibi kabul edilerek hesaplanan varsayımsal değerdir. İkisi arasındaki fark neyi ifade eder?
2
Aynı enlem üzerinde yer alan K ve L şehirlerinin Ekvator'a olan uzaklıkları, Güneş ışınlarını alma açıları ve çizgisel hızları aynı olmak zorundadır.
3
Sıcaklık deniz seviyesinden yukarı çıkıldıkça her 200200 metrede 1∘C1^\circ\text{C} azalır. L şehrinde aradaki fark 10∘C10^\circ\text{C} iken K şehrinde sadece 1∘C1^\circ\text{C}'dir. Hangi şehrin dağlık bir bölgede olduğunu düşünün.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question

Topics

Türkiye'de Sıcaklık ve İzotermler

More questions from this topic